آدمى نيست و ممكن است موفّق بشود يا نشود بموجب وظيفه ى طبيعى و نهادى خود پى كار ميرود و بسيار هست كه بنتيجه نميرسد و چند نوبت دنبال مىكند تا عاقبت مقصود را مييابد ، همين طور است وظايف معنوى و تكاليف دينى كه بايد پى آن برود و اگر رفت نتيجه همان عمل انجام شده است و سرنوشت او هم از قدم - اوّل معلوم است كه سعادت است . [ سوره الأنعام ( 6 ) : آيات 128 تا 129 ] وَ يَوْمَ يَحْشُرُهُمْ جَمِيعاً يا مَعْشَرَ الْجِنِّ قَدِ اسْتَكْثَرْتُمْ مِنَ الإِنْسِ وَقالَ أَوْلِياؤُهُمْ مِنَ الإِنْسِ رَبَّنَا اسْتَمْتَعَ بَعْضُنا بِبَعْضٍ وَبَلَغْنا أَجَلَنَا الَّذِي أَجَّلْتَ لَنا قالَ النَّارُ مَثْواكُمْ خالِدِينَ فِيها إِلَّا ما شاءَ اللَّه إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٌ ( 128 ) وَكَذلِكَ نُوَلِّي بَعْضَ الظَّالِمِينَ بَعْضاً بِما كانُوا يَكْسِبُونَ ( 129 ) معنى لغات : معشر - گروه ، خانواده ى شخص . استكثرتم - از مصدر استكثار بمعنى زياد ديدن و زياد بشمار آوردن ، زياد انجام دادن ، اندازه زياد و مقدار فراوان از چيزيرا دوست داشتن . ترجمه : 129 و روزى كه همه ى آنان را فراهم كنيم [ به آنان گوئيم ] اى گروه - ديو [ خويان ] شما ز آدميان فراوان دوست گرفتيد [ و گمراه كرديد ] و دوستان آدمىشان گويند : پروردگارا گروهى ز ما بهره بردارى از گروه دگر كردند [ و دسته - اى سازگار و سر بفرمان دسته اى ديگر شدند ] تا رسيديم بپايان آن روزگار كه تو بر ما استوار كردى . ز سوى حقّ آواز رسد : آتش آرامگاه شما است كه در آن جاودان بمانيد مگر سرنوشت خدا باشد كه پروردگار تو اى پيغمبر داناى درستكار است 130 و اين چنين چيره كنيم دسته اى ستمكار را بر دسته اى ديگر بسزاى آنچه در تلاش آن بودند ، [ كه برتران خود خواهى و ستمگرى پيشه ى خود كرده بودند و زير دستان تن بخوارى و ستم داده و هر دو ستمى بود بر خود روا داشته ] . سخن مفسّرين : « وَيَوْمَ يَحْشُرُهُمْ » تا « اسْتَكْثَرْتُمْ مِنَ الإِنْسِ » 129 طبرى : يعنى در