اين جمله روى سخن با اعراب دارد كه ابو جهل روز بدر دعا كرد تا خدا آن دسته را كه ناپسند است و منحرف مغلوب دسته ى ديگر كند ، به اين جمله گفته شده است شما كه دعا مىكنيد حقّ و درستى فاتح باشد همانطور شد . عطا و ابو علىّ جبّائى گفته - اند : اين جمله با مردم مؤمن سخن مىگويد كه شما از خدا مىخواستيد تا بر دشمن چيره شويد اكنون نصيبتان شد به وسيله ى وجود پيغمبر . زجّاج گفته است : معنى جمله چنين است : اگر شما طالب قضاوت و حكومت حقّ بوديد همين پيشامد و حادثه ى بدر قضاوت و حكومت خداوندى بود . « وَإِنْ تَنْتَهُوا فَهُوَ خَيْرٌ » تا آخر 19 امام فخر : اگر اين آيه روى سخن با اعراب داشته باشد معنى اين است كه اگر از جنگ با پيغمبر دست برداريد به سود شما است و گر نه باز شما را گرفتار آنها مىكنم . و در صورتى كه گفتگوى با مسلمانان باشد معنى چنين است كه اگر رها كنيد گفتگو و بحث در انفال و فداى اسيران به سود شما است و اگر دنبال بگيريد ما از يارى شما برميگرديم . سخن ما : به قرينه ى آيت 18 كه گفته شده است : خدا چاره گرى كافران است و نابود مىكند شايد آيت آخر « إِنْ تَسْتَفْتِحُوا » الخ روى سخن با كافران باشد و نتيجه چنين شود : راه چاره ى شما كافران بسته است و اگر خواستار گشايش هستيد همين است كه نصيب گروهى از ملَّت شما شده است و اگر دست از دشمنى بداريد و پيرو آنها شويد به سود شما است و پيروز گرديد . و اگر به روش گذشته بازگرديد همين روزگار است كه بر سرتان آمد و از بسيارى گروه خود سود نمىبريد . [ سوره الأنفال ( 8 ) : آيات 20 تا 29 ] يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا أَطِيعُوا اللَّه وَرَسُولَه وَلا تَوَلَّوْا عَنْه وَأَنْتُمْ تَسْمَعُونَ ( 20 ) وَلا تَكُونُوا كَالَّذِينَ قالُوا سَمِعْنا وَهُمْ لا يَسْمَعُونَ ( 21 ) إِنَّ شَرَّ الدَّوَابِّ عِنْدَ اللَّه الصُّمُّ الْبُكْمُ الَّذِينَ لا يَعْقِلُونَ ( 22 ) وَلَوْ عَلِمَ اللَّه فِيهِمْ خَيْراً لأَسْمَعَهُمْ وَلَوْ أَسْمَعَهُمْ لَتَوَلَّوْا وَهُمْ مُعْرِضُونَ ( 23 ) يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اسْتَجِيبُوا لِلَّه وَلِلرَّسُولِ إِذا دَعاكُمْ لِما يُحْيِيكُمْ وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّه يَحُولُ بَيْنَ الْمَرْءِ وَقَلْبِه وَأَنَّه إِلَيْه تُحْشَرُونَ ( 24 ) وَ اتَّقُوا فِتْنَةً لا تُصِيبَنَّ الَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْكُمْ خَاصَّةً وَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّه شَدِيدُ الْعِقابِ ( 25 ) وَاذْكُرُوا إِذْ أَنْتُمْ قَلِيلٌ مُسْتَضْعَفُونَ فِي الأَرْضِ تَخافُونَ أَنْ يَتَخَطَّفَكُمُ النَّاسُ فَآواكُمْ وَأَيَّدَكُمْ بِنَصْرِه وَرَزَقَكُمْ مِنَ الطَّيِّباتِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ ( 26 ) يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَخُونُوا اللَّه وَالرَّسُولَ وَتَخُونُوا أَماناتِكُمْ وَأَنْتُمْ تَعْلَمُونَ ( 27 ) وَاعْلَمُوا أَنَّما أَمْوالُكُمْ وَأَوْلادُكُمْ فِتْنَةٌ وَأَنَّ اللَّه عِنْدَه أَجْرٌ عَظِيمٌ ( 28 ) يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تَتَّقُوا اللَّه يَجْعَلْ لَكُمْ فُرْقاناً وَيُكَفِّرْ عَنْكُمْ سَيِّئاتِكُمْ وَيَغْفِرْ لَكُمْ وَاللَّه ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيمِ ( 29 )