ابراهيم عاملي ( موثق )

29

تفسير عاملي ( فارسي )

ابو الفتوح : نوشته است : در آيه دليل است بر بطلان قول اصحاب معارف براى آنكه اگر معارف ضرورى بودى تفصيل آيات براى تذكير عبث بودى . « لَهُمْ دارُ السَّلامِ » 128 تنوير المقباس : « سلام » يعنى خداوند ، و خانه ى او بهشت است . ابو الفتوح نوشته است : در سلام دو قول گفتند : حسن بصرى و سدّى گفتند سلام نام خدا است جلّ جلاله فى قوله « السَّلامُ الْمُؤْمِنُ » يعنى لهم دار اللَّه ، و قولى ديگر آن است كه ايشان را است سراى سلامت از آفات ، و اين قول زجّاج است و جبّائى . « عِنْدَ رَبِّهِمْ » 128 فخر : اين جمله به چند صورت تفسير مىشود : 1 - در پيشگاه خداوند آماده است همچون پاداش اعمال ، مثل « جَزاؤُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ » و اين بالاترين تعبير موجب اطمينان است . 2 - يعنى دار السّلام ذخيره است و طورى است كه متّصف بقرب خداوندى است ، و معلوم است كه اين قرب به مكان و جهت و جايگاه و جانب نيست ، پس قرب بشرف است و بلندى مرتبه ، و نتيجه اين است كه ارزش دار السّلام را كس بجز خداى نداند ، نظير اين جمله « فَلا تَعْلَمُ نَفْسٌ ما أُخْفِيَ لَهُمْ مِنْ قُرَّةِ أَعْيُنٍ » يعنى كس نداند كه چه چشم روشنى براى آنها ذخيره است 3 - يعنى كمال انسانيّت و بندگى وصول بمقام حضور است و عند اللَّه و پيشگاه خداوندى ، چنانچه در توصيف ملائكه گفته شده است : « وَمَنْ عِنْدَه لا يَسْتَكْبِرُونَ » يعنى آنها كه در پيشگاه خدا هستند گردنفراز نيستند ، و در توصيف جاى مؤمنين ، در قيامت گفته « فِي مَقْعَدِ صِدْقٍ عِنْدَ مَلِيكٍ مُقْتَدِرٍ » يعنى در جايگاه راست و درستى است كه حضور صاحب اختيار توانائى است ، و مزد مؤمنين توصيف شده است . « جَزاؤُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ » يعنى پاداش آنها در پيشگاه خداى آنها است . و اين جمله - ها ميفهماند كه پيدايش كمال آدمى در عنديت است . « وَهُوَ وَلِيُّهُمْ » 128 فخر : چون معنى « ولى » قريب و نزديك است ، پس معنى « عِنْدَ رَبِّهِمْ » يعنى آنها نزديك به خدا هستند و « هُوَ وَلِيُّهُمْ » يعنى خدا نزديك