نه در جهان گل روئى و سبزه ى ز نخى است درختها همه سبزند و بوستان گلزار چو ماكيان بدر خانه چند بينى جور چرا سفر نكنى چون كبوتر طيّار از اين درخت چو بلبل بر آن درخت نشين بدام دل چو فرومانده اى چو بو تيمار زمين لگد خورد از گاو و خر بعلَّت آن كه ساكن است نه مانند آسمان دوار كسى كند تن آزاده را ببند اسير كسى كند دل آسوده را بفكر فكار ؟ 3 - جمله ى « فَقَدْ وَقَعَ أَجْرُه عَلَى اللَّه » شايد اشاره باشد به اين كه : هر كس با عقل سالم و فكر درست تشخيص داد جانب خدا و رسول و آنجا را كه سعادتش فراهم مىشود و رهسپار بدانسوى شد ، مقام و منزلت آدميّت را طى كرده است و بگفته ى حافظ : « اين طفل يك شبه ره صد ساله ميرود » . با يك اراده و عمل مختصر حقيقت خود را نمودار كرده و مزد و سودش را جز خداى كس نميداند كه اجر اين كار درخور سنجش مردمان نيست « 1 » .

--> ( 1 ) در تفسير نمونه گفته است : به دنبالهء بحث در بارهء افرادى كه بر اثر كوتاهى در انجام فريضهء مهاجرت ، به انواع ذلَّتها و بدبختىها تن در مىدهند در اين آيه با قاطعيت تمام در بارهء اهميت هجرت در دو قسمت بحث شده است : نخست اشاره به آثار و بركات هجرت در زندگى اين جهان كرده و مىفرمايد « كسانى كه در راه خدا و براى خدا مهاجرت كنند در اين جهان پهناور خدا ، نقاط امن فراوان و وسيع پيدا ميكنند كه مىتوانند حق را در آنجا اجرا كنند و بينى مخالفانرا به خاك بمالند » سپس به جنبهء معنوى و اخروى مهاجرت اشاره كرده و مىفرمايد « اگر كسانى از خانه و وطن خود به قصد مهاجرت بسوى خدا و پيامبر ( ص ) خارج شوند و پيش از رسيدن بهجرتگاه مرگ آنها را فراگيرد اجر و پاداشش بر خدا است » بنابراين مهاجران در هر صورت به پيروزى بزرگى نائل مىگردند ، چه بتوانند خود را به مقصد برسانند و از آزادى و حرّيت بهره گيرند و چه نتوانند و جان خود را در راه از دست بدهند . ( مصحّح )