ابراهيم عاملي ( موثق )

7

تفسير عاملي ( فارسي )

پيغمبر فرمود : هميشه اين مردم با خوشى زندگى خواهند كرد ، اگر در گفتار خود راستگو باشند و در حكومت خود عادل ، و اگر گرفتارى از آنها درخواستى بكند به او مهربانى كنند . « أَطِيعُوا اللَّه وَأَطِيعُوا الرَّسُولَ » 59 طبرى : عطاء گفت : يعنى پيروى از قرآن و از گفتار و كردار پيغمبر ، ابن زيد گفت : يعنى تا پيغمبر زنده است فرمان او را اطاعت كنيد ولى بهتر و درستتر آن است كه در زندگى آنحضرت فرمان او را اطاعت كنند ، و پس از آن روش او را پيروى كنند . مجمع : يعنى فرمان خدا را در اوامر و نواهى اطاعت كنيد و هم فرمان پيغمبر را و براى اينكه گمان نرود آنچه در قرآن نيست نبايد فرمان پيغمبر را اطاعت كنند ، پس از امر باطاعت خدا فرمان شده است باطاعت از پيغمبر . « وَأُولِي الأَمْرِ مِنْكُمْ » 59 طبرى : مفسّرين در معنى اين جمله اختلاف كرده‌اند بعضى گفته‌اند : مقصود امرا و فرماندهان است كه بايد مردم فرمان آنها را اطاعت كنند ، و از ابن عبّاس نقل شده كه مقصود اصحاب سرايا هستند ، يعنى آنها كه پيغمبر ( ص ) يك نفرشان را امير و فرمانده بر آنها معيّن ميكرد و بجنگ قبايل عرب ميفرستاد ، و از مجاهد و ابن ابى نجيح نقل شده است : يعنى اطاعت كنيد از مردم عالم عاقل دين - دار . و هم از مجاهد نقل شده است كه : مقصود اصحاب پيغمبر است ، و عكرمه گفته است مقصود اطاعت از ابو بكر و عمر است ، و ليكن بهترين و درستترين معانى اين جمله چنين است : اطاعت كنيد از پيشوايان و فرماندهان آنچه بصلاح مسلمين است ، و روايت است از پيغمبر ( ص ) كه مسلمان بايد از حاكم و فرمانروا اطاعت كند اگرچه ناگوارش باشد مگر در كارهائى كه موجب نافرمانى خدا است كه حكم بر معصيت قابل اطاعت نيست . مجمع : اصحاب ما « يعنى علماى شيعه » از امام باقر و صادق عليه السّلام روايت كرده‌اند اولى الامر ، يعنى امامهاى از اولاد پيغمبر كه خدا اطاعت آنها را هم مثل اطاعت خدا و پيغمبر ( ص ) بىقيد و شرط واجب كرده است ، و روا نيست كه خداوند الزام كند