فقطَّ از اولاد هارون برادر موسى خواهد بود ، و يا از نسل داود ، و مانند اين مجعولات درست ميكردند تا مردم را از اسلام منصرف كنند . « يا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جاءَكُمُ الرَّسُولُ بِالْحَقِّ » 170 ابو الفتوح نوشته است : حقّ تعالى به اين آيت با جمله عرب از مشركان و جهودان و ترسايان بل جمله مكلفان خطاب كرد ، كه عموم « يا أَيُّهَا النَّاسُ » اقتضاء اين كند ، گفت : پيغمبرى آمد بشما اى مردمان و از خداى شما كتابى حقّ و دينى درست آورد . و « لام » تعريف عهد است يعنى آن حقّ كه شما و همه ى جهان طالب آنيد . تنوير المقباس : « يا أَيُّهَا النَّاسُ » يعنى اى مردم مكّه چنان كه ديگر مفسّرين گفته‌اند آنچه باينطور خطاب شده است در مكّه بوده و روى سخن با مشركين آنجا است و آنچه « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا » گفته شده است در مدينه بوده است با مسلمانان . عبده : اين جمله روى سخن علاوه بر يهودى و مسيحى با همه ى مردم دارد ، چون پس از شهادت خدا بر درستى گفتار پيغمبر ( ص ) ، لازم است همه ى بشر آن را به - پذيرند . البتّه آنهائى كه دين و كتاب آسمانى ندارند احتياجشان بيشتر است و در برابر تخلف از اين وظيفه مجازاتشان سختتر خواهد بود ، چون هيچ وسيله هدايت ندارند . و كلمه ى « الرَّسُولُ » با الف و لام نشانه است بر اينكه يهوديها و مسيحىها آگاه بوده‌اند بر پيدايش آن حضرت براى تكميل و ختم نبوّت . و چون عرب يهودى و مسيحى شنيدند كلمه ى « الرَّسُولُ » و « قَدْ جاءَكُمُ » با الف و لام و قد گفته شده است كه اين دو كلمه نشان ميدهد شناخته شده ى با سابقه را بطور قطع و يقين پس فهميدند مقصود همان كس است كه موسى و عيسى خبر داده‌اند . « فَآمِنُوا خَيْراً » 170 مفسّرين نوشته‌اند : كلمه ى « خَيْراً » منصوب است بفعلى كه مناسب با جمله باشد مثل « يكن الايمان خيرا » و مانند آن . سخن ما : 1 - كلمات « ضَلالًا بَعِيداً » شايد اشاره باشد به اين كه اگرچه گمراهى موجبات مختلف دارد ، لكن اين گمراهى كه علاوه بر انحراف خود وسيله ى بدراهى ديگران مىشود ، جورى است كه از راه مستقيم بسيار دور است و قابل اصلاح نيست