اين جمله نظير اين است كه در آيت ديگر گفته شده است « سُبْحانَ الَّذِي أَسْرى بِعَبْدِه لَيْلًا تا آخر » كه اگرچه اين سير و گردش از قدرت محمّد خارج است و محال ولى در قدرت خداوند آسان است و ناچيز . « لَيُؤْمِنَنَّ بِه قَبْلَ مَوْتِه » 159 ابو الفتوح : از عكرمه روايت كرده‌اند كه معنى جمله چنين است : هر يهودى و مسيحى هنگام مرگ مؤمن بمحمّد مىشود ، و بعضى گفته‌اند : يعنى در آن وقت مؤمن به خدا و موحّد مىشود . سخن ما : 1 - آنچه مربوط بصاعقه و ارتفاع كوه طور و داخل شدن از در معبد يا ورود به شهر است در سوره ى بقره نوشته‌ايم ، و نسبت بوظيفه ى روز سبت در اوّل اين سوره نوشته‌ايم ، به آن جا مراجعه شود . 2 - آيت 158 « وَإِنْ مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ » تا آخر ، همانطور كه در ترجمه نوشتيم ، شايد اشاره باشد به اين كه چون دم مرگ موانع زمانى و مكانى مرتفع مىشود و حقايق آشكار و نمودار مىشود ، اين يهود منكر مسيح و يا مسيحى مشرك و معتقد بتثليث مىفهمند بخطا رفته‌اند ، و شخصيّت و ارزش مسيح را تشخيص خواهند داد . 3 - كشتن مسيح در نظر مسيحيها از اصول دين شمرده شده است نه يك قضيّه ى تاريخى كه ما آن را انكار كنيم ، و يك نقص مهمّ قرآن و اسلام در نظر آنها همين است كه چنين اصل مسلَّم در دين آنها را دروغ و غلط ميدانيم ، ولى حقيقت همان است كه در آيه گفته شده است و ما نميتوانيم چيزى علاوه بفهميم ، و گفتار مسيحيها پندارى است بيهوده ، و براى اطَّلاع از رابطه ى دين مسيح با قضيّه ى دار آويختن آن حضرت ، گفتار تفسير عبده در دنباله ى آيت 157 نقل مىشود : آنچه از مبلَّغين پروتستانى مسيحى در مجامع عمومى تبليغاتى يا انجمنهاى خصوصى آنها شنيده‌ام به اين بيان توضيح مىشود : چون آدم ابو البشر گندم خورد و نافرمان شد ، او با تمام ذريّه و نسلش گناهكار شدند و مستحّق عذاب دائمى فناناپذير ، و نيز بنى آدم علاوه بر تقصير عمومى ميراثى از پدر خود ، فرد فردشان هم گناهكارند و نيازمند عفو و بخشش و يا سزاوار عذاب و گرفتارى هستند ، اين گناه آدم و گناهكارى نسل