ابراهيم عاملي ( موثق )
327
تفسير عاملي ( فارسي )
او توضيح نداده است كه مقصود طاوس چه معنى مىشود و شايد مقصود از علَّت بمعنى مرض و گرفتارى باشد و يا از علَّت بفتح عين كه جمع آن علَّات است به معنى فرزندهاى از مادرهاى مختلف و ليكن به اين معنى استعمال فعل در كتب لغت ديده نشده « وَآتُوا النِّساءَ صَدُقاتِهِنَّ » 4 ابو الفتوح : كلبيّ و چند مفسر ديگر گفتهاند كه عرب رسم نداشت از مهرى كه براى دخترش مىگيرد چيزى به او بدهد و اگر او را با افراد قبيله ى ديگر جفت مىكرد بر شترى مىنشاند و مىفرستادند و از مهر به او چيزى نمىداد و بهره ى آن دختر همان شتر بود اين آيه براى جلوگيرى از آن رفتار خطاب باولياى دختران شده است ، اين معنى از ابو الجارود از امام باقر ( ع ) هم نقل شده است ، حضرمى گفته است : چون در عرب نكاح شغار مرسوم بود يعنى در عوض تزويج خواهر يا دختر به كسى آن مرد هم خواهر يا دختر خود را با آنشخص تزويج مىكرد و مهر قرار نمىداد اين آيه براى جلوگيرى از اينجور ازدواج است ، و پيغمبر هم از اين نهى كرد و فرمود : « لا شغار فى الاسلام » يعنى در اسلام اين نكاح شغار مجاز نيست . بعضى ديگر گفتند : آيه خطاب بشوهرها است كه مهر زنها را بدهند و مضايقه نكنند . « نحلة » 4 طبرى : يعنى مهر بطور بخشش الزامى ، ابن جريج گفته است : يعنى مهر معيّن شده ى واجب . ابن زيد گفته است : كلمه ى نحله در زبان عرب بمعنى واجب است و معنى اين كلمه در اين آيه چنين است : ازدواج نبايد انجام شود مگر با مهر معيّن و ناگزير . ابو الفتوح : ابو عبيده گفته است : از كلمه ى : « نحله » جز معنى چيز معين و نامبرده نمىتوان فهميد . كلبى گفته است : مقصود بخشش است . زجّاج گفته است بمعنى آئين و دين است . و عقبة بن عامر از پيغمبر روايت كرده است كه فرمود : بهترين شرطى كه انسان به آن رفتار كند اين است كه آنچه در ازدواج