* ( فَلا تَكُونَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِينَ ) * - 137 عبده : در اين جمله روى سخن با پيغمبر است امّا مقصود آن عده از مردم هستند كه ايمانشان پا بر جا و راسخ نشده است و امكان اين هست كه بگفتار حيله‌گران - يهود گول بخورند چنان كه در هر زمانى اين انحرافات در مردم ديده مىشود . سخن ما : قبله و محلّ توجّه دل و بدن در هنگام عبادت يك ميل خاصّ همگانى بوده است چنان كه از نقل چند روايت گذشته به خوبى معلوم مىشود تا چه اندازه در نهاد آن مردم اين ميل جاى داشته است . مىبينيم آنهائيكه كمال ايمان به پيغمبر داشته‌اند تا اعلاميه ميرسد در حال نماز قبله‌ى خود را عوض مىكنند . اين عمل كمال علاقه‌ى به قبله و نيز كمال فرمانبرى آنها از پيغمبر را مىرساند و نيز مبارزه‌ى يهود براى قبله و تبديل آن يا تسليم مسيحىها بقبله‌ى مجعول بولس قسيس كه اينها همه نشانه‌ى نهايت دلبستگى مردم است به قبله . اين آيات مردم را متوجّه مىكند كه قبله خود بطور كلَّى خصوصيّتى ندارد بلكه سعادت در متابعت پيغمبر است كه آنچه فرمان ميدهد عين مصلحت است و مخالفين شما مردمان ناقابل هستند كه فهميده و دانسته منكر حقّ مىشوند . شما پيروى آنها نكنيد و از راه مستقيم خود منحرف نشويد . [ سوره البقرة ( 2 ) : آيات 148 تا 152 ] وَ لِكُلٍّ وِجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيها فَاسْتَبِقُوا الْخَيْراتِ أَيْنَ ما تَكُونُوا يَأْتِ بِكُمُ اللَّه جَمِيعاً إِنَّ اللَّه عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ( 148 ) وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَإِنَّه لَلْحَقُّ مِنْ رَبِّكَ وَمَا اللَّه بِغافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُونَ ( 149 ) وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَحَيْثُ ما كُنْتُمْ فَوَلُّوا وُجُوهَكُمْ شَطْرَه لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَيْكُمْ حُجَّةٌ إِلَّا الَّذِينَ ظَلَمُوا مِنْهُمْ فَلا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِي وَلأُتِمَّ نِعْمَتِي عَلَيْكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ ( 150 ) كَما أَرْسَلْنا فِيكُمْ رَسُولًا مِنْكُمْ يَتْلُوا عَلَيْكُمْ آياتِنا وَيُزَكِّيكُمْ وَيُعَلِّمُكُمُ الْكِتابَ وَالْحِكْمَةَ وَيُعَلِّمُكُمْ ما لَمْ تَكُونُوا تَعْلَمُونَ ( 151 ) فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ وَاشْكُرُوا لِي وَلا تَكْفُرُونِ ( 152 )