روح البيان : مقصود از مشركين گبرها هستند كه آنها در خوش آمد مىگفتند « زه هزار سال » يا هزار نيروز يا هزار مهر جان . كشف الاسرار : روايت است كه پيغمبر ( ص ) فرمود : آدمى پير مىشود و حرص او جوان مىشود بر مال و درازى عمر و نيز فرموده است : در دنيا مثل رهگذر باش و هميشه آماده باش چنان كه پندارى در گورت مىنهند بامدادان مگو شامگاهان چنين كنم و شامگاه نگو ببامداد چنان خواهم كرد . از زندگى براى مرگ توشه بردار و از تندرستى بانديشه‌ى بيماريت كه ندانى فردا نام تو در چه طومارى نويسند . يحياى معاذ گفت : فرمان خداى ببر و از مرگ مترس و دورى دوستان تو را بيمناك نكند كه ايشان گرامىتر نيستند از آنكه بجانب او ميروى . وَ اللَّه بَصِيرٌ بِما تَعْمَلُونَ - 96 روح البيان : « بَصِيرٌ » بمعنى بينا و مطَّلع از كنه و حقيقت و هر آنچه پوشيده است يعنى هزار سال زندگى و طول مدّت آثار جرم را محو نمىكند و بكوچكترين چيز خداوند آگاه است و سزاى شما مهيّا است . سخن ما : 1 - در آئين تعليم و تربيت مىگويند : توبيخ و مجازات را نبايد سخت و نه مكرّر كرد در صورتى كه گفتگوى با يهود و رسوائى آنها و سرزنش بسوابق ننگينشان مكرر شده و هر روز بزبانى و مطلبى در جلو چشم آنها و مردم آورده شده است چون شرايط تربيت تا وقتى بايد مراعات شود كه لياقت باقى باشد امّا اگر علاوه بر نپذيرفتن ، مقاومت و مبارزه بود اين جاست كه بايد به تمام وسائل سركوبى متوسّل شد روى همين اصل ارتفاع طور و پيمان يادآورى شده است با نافرمانى و مقاومت يعنى با پذيرش پيمان نافرمانى كردند و پرستش گوساله پيشه‌ى خود نمودند اين جمله‌ها براى اعلام به آنها است و سرزنش آنها كه دين و روش شما همان دوستى حيوانات است و كفر . 2 - مبارزه در برابر يك ادّعاى بزرگ كه چون مىگفتند : ما داراى نژاد و