ابراهيم عاملي ( موثق )
84
تفسير عاملي ( فارسي )
ميآيد ، شعبهى جانب راست بحر احمر كه سمت شرق واقع شده كوچك است همانطور كه انگشت سبّابه نسبتا كوچك مىباشد برعكس شعبهى چپ كه طرف غرب واقع شده تا حدى بزرگ مىباشد همانطور كه انگشت وسطى هم بزرگ است . حال شما همچو تصور كنيد كه انگشت وسطى يعنى طرف چپ ، شعبهى بزرگ مصر است و در وسط آن دو انگشت جاى مثلثى كه هست تمام آن كوهها و بيابانها وادىهائى است كه بنى اسرائيل مدّت چهل سال در اين جاها سرگردان و حيران مىگشتند و در همان حدود كوه سينا يا كوه طور واقع شده كه بر موسى تجلَّى انوار مىشد ، وقتى كه بنى اسرائيل در مصر اقامت داشتند فرعون پادشاه آنجا پاى تختش شهر رامسيس بود كه طرف چپ آن بفاصلهى كم رود نيل واقع شده و طرف راست يعنى جانب مشرق بفاصلهى سه منزل شعبهى بزرگ بحر احمر بوده است . موسى بنى اسرائيل را از شهر رامسيس حركت داده و در كنار شعبهى بزرگ چپ بحر احمر يعنى جانب غرب و نقطهى آخر شعبهى مزبور فرود آمدند و چون فرعون با لشگريان بنى اسرائيل را تعقيب كرد موسى از ميان نقطهى مزبور يعنى نوك شعبهى بزرگ بحر احمر عبور نموده به آن طرف رفته بود ، و چنين معلوم مىشود كه در آن وقت بسبب جزر و مدّى كه هميشه در دريا موجود است بعضى اوقات آن موضع يك زمين خشك ظاهر گرديده و وقتى ديگر پاياب و قابل عبور مىشده است ، و در سورهى دخان صريح است : ( وَاتْرُكِ الْبَحْرَ رَهْواً ) برو و دريا را بگذار كه ساكن و فرود آمده است ، فرعون ديد بنى اسرائيل از دريا عبور كردهاند او هم تعاقب كرد ولى در هنگام مدّ رسيد كه بتدريج آب بالا آمد و آنها را غرق كرد اگرچه نقشهى صحيح بحر احمر از آن وقت در دست نيست ولى يك جغرافياى خيلى باستانى كه بدست بطلميوس صورت يافته با تمام نقشههاى آن كه از روى جغرافياى بطليموس ساخته شده است خوشبختانه نزد ما موجود است و در آن نقشهى بحر احمر هم هست و نشان مىدهد كه در آن زمان سى جزيرهى بزرگ در بحر احمر وجود داشته است و اين