الشيخ المنتظري
19
توضيح المسائل ( فارسي )
مسائل تقليد تقليد در احكام عمل كردن به دستور مجتهد است . " مجتهد " كسى است كه توان علمي أو به حدى است كه مىتواند با كوشش خود ، احكام دين را از منابع آن به دست آورد ، وبه لحاظ آگاهى وتخصص ويژه اش براي فرا گيرى دستورهاى دين مىتوان از وى پيروى كرد ، چنان كه مردم در زمينه هاى گوناگون به متخصصين وسر رشته داران هر دانشى در قلمرو ويژه آنان رجوع مىكنند . " مسأله 6 " مجتهدي كه از أو تقليد مىشود بايد مرد ، عاقل ، بالغ ، شيعه دوازده امامي ، حلال زاده ، زنده وعادل باشد وبنابر احتياط واجب جاه طلب وفريفته دنيا نباشد . واگر انسان علم به اختلاف مجتهدين در بعضي از مسائل مورد نياز داشت ، بايد از مجتهدي كه اعلم از ديگران است تقليد نمايد ، مگر آن كه فتواى غير اعلم مطابق با احتياط باشد . " مسأله 7 " " مجتهد اعلم " را از سه راه مىتوان شناخت : الف - خود انسان يقين كند ، مثل آن كه از أهل علم باشد وبتواند مجتهد اعلم را بشناسد . ب - دو عالم خبره وعادل اعلم بودن مجتهدي را گواهى نمايند ، به شرط آن كه دو عالم خبره وعادل ديگر با نظر آنان مخالفت ننمايند . ج - شهرت ميان علما ومحافل علمي كه از گفته آنان يقين يا اطمينان به اعلم بودن مجتهدي حاصل شود ، بلكه اگر از راه هاى ديگر نيز اطمينان حاصل شود كفايت مىكند . " مسأله 8 " اگر شناخت مجتهد اعلم دشوار باشد ، بايد از كسى كه به اعلم بودن أو گمان برده مىشود يا اعلميت أو محتمل است تقليد نمود ، گرچه احتمال اعلم بودن أو ضعيف باشد . واگر همزمان چند مجتهد از ديگران اعلم وبا يكديگر مساوى باشند ، بايد از
--> ( 1 ) عادل " كسى است كه در عقيدة واخلاق وعمل مستقيم ومعتدل باشد ، به طورى كه در شرايط عادى طبعا كارهايى را كه بر أو واجب است بجا آورد وكارهايى را كه بر أو حرام است ترك نمايد ، واگر از أهل محل يا همسايگان يا كساني كه با أو معاشرت دارند سوال شود خوبى أو را تصديق نمايند .