الشيخ وحيد الخراساني
572
توضيح المسائل ( فارسي )
ديگران تكليف ساقط مى شود ، واگر نه همه گناهكارند . مسأله 2069 - وجوب امر به معروف ونهى از منكر مشروط به شرايطى است : ( أول ) آن كه امر كننده ء به معروف ونهى كننده ء از منكر ، عالم به معروف ومنكر باشد ، پس جاهل به معروف ومنكر نبايد متصدى امر ونهى شود ، وامر ونهى جاهل به معروف ومنكر ، خود منكري است كه بايد از آن نهى شود . ( دوم ) آن كه احتمال تأثير بدهد ، واگر بداند تارك معروف وفاعل منكر ، به امر ونهى ترتيب اثر نمى دهد ، واجب نيست . ( سوم ) آن كه تارك معروف ، وفاعل منكر ، از ترك وفعل منصرف نباشد ، ولى اگر برايش انصراف حاصل شده باشد ، يا احتمال انصراف باشد ، واجب نيست . ( چهارم ) آن كه در ترك معروف وفعل منكر معذور نباشد ، ومعذور مثل آن است كه مقلد كسى باشد كه آن فعل را واجب يا حرام نمى داند ، هر چند به حسب اجتهاد يا تقليد آمر يا ناهى - امر كننده ونهى كننده - واجب وحرام باشد . ( پنجم ) آن كه اگر نداند امر ونهى أو تأثير مى كند ، ضررى - از امر ونهى أو - بر جان يا عرض يا مال مسلمانى وارد نشود ، واگر بداند تأثير مى كند ، بايد أهم ومهم را ملاحظه نمايد ، پس چنانچه امر به معروف ونهى از منكر - از جهت اهميت فعل معروف وترك منكر - شرعا أهم از آن ضرر باشد ، وجوب امر به معروف ونهى از منكر ساقط نمى شود . مسأله 2070 - هر گاه شرايط وجوب امر به معروف ونهى از منكر ، براي مكلف - به علم يا اطمينان - ثابت شد ، امر به معروف ونهى از منكر واجب مى شود ، واگر وجود يكى از شرايط مشكوك باشد واجب نيست . مسأله 2071 - اگر تارك معروف وفاعل منكر ادعا كند كه در ترك وفعل عذر شرعي دارد ، امر ونهى واجب نيست . مسأله 2072 - بر هر مسلمانى واجب است از بدعت گذاران در دين ، وكساني كه موجب افساد در دين وتزلزل عقايد حقه هستند ، اظهار برائت وبيزارى كند ، وديگران را از فتنه وفساد آنان بر حذر دارد .