سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
923
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
به سرمايه است و نمىتوان خسارت را بر عهدهء عامل ( كار كننده ) قرارداد ، يا در ميان هر دو تقسيم كرد . مسأله 29 وقت اذان صبح ( براى نماز و روزه ) در شبهاى مهتابى و غير مهتابى يكسان است و معيار ، ظاهر شدن نور شفق در افق است ، هر چند بر اثر تابش مهتاب نمايان نباشد . مسأله 30 تشريح بدن انسان براى مقاصد پزشكى با شرايطى كه در مسألهء [ 30 صفحهء 899 ] گفته شد جايز است و حكم دست زدن به اين مرده ها در مسألهء [ 31 صفحهء 899 ] بيان شد . مسأله 31 " چك " مانند " سفته " بر دو قسم است : گاهى نشانهء طلب كسى از ديگرى است ( مثلًا در برابر خريد جنس از ديگرى به او چك داده است ) در اين صورت ، چك مدت دار را مىتوان به مقدارى كمتر از آن با شخص طلبكار نقداً معامله كرد ، يا به شخص ثالثى به مبلغى كمتر فروخت ، ولى اگر چك در مقابل طلب نبوده باشد معاملهء آن اشكال دارد . مسأله 32 صندوقهاى قرض الحسنه نمىتوانند هيچ گونه شرطى در برابر دادن وام بكنند ، مثلًا بگويند شرط وام آن است كه قبلًا اندوختهاى در آنجا داشته باشند ، يا به شرط اينكه كار مزدى بدهند ، بنا بر اين بايد كارمزدى را كه مىگيرند چيزى جداگانه از وام باشد . مسأله 33 در ميان مردم معمول است كه نخست وامى به صاحب خانه مىدهند و خانه را به عنوان رهن مىگيرند و در ضمن شرط مىكنند كه حق سكونت در آن خانه را داشته باشد يا مال الاجارهء كمى بدهد ، اين كار ربا و حرام است ، راه صحيح اين است كه نخست خانه را اجاره كند ( هر چند به مبلغ كمى باشد ) و در ضمن عقد اجاره ، شرط كند وامى به فلان مبلغ از سوى مستأجر به مالك داده شود و خانه در مقابل آن رهن باشد ، در اين صورت ربا نيست و حلال است . مسأله 34 ( نماز جمعه ) همانگونه كه در مسأله [ 733 جلد اوّل ] گفته شد در عصر معصومين عليهم السلام و نايب خاص آنها نماز جمعه واجب عينى است ، ولى در زمان غيبت حضرت مهدى ارواحنا فداه واجب تخييرى مىباشد ، يعنى هر يك از نماز جمعه يا ظهر را انجام دهد كافى است ، ولى احتياط آن است كه به هنگام تشكيل حكومت اسلامى نماز جمعه را انتخاب كند . مسأله 35 " نماز جمعه " بايد به جماعت خوانده شود و حد اقل جمعيت براى انعقاد جمعه ، پنج نفر است ( امام جمعه و چهار نفر ديگر ) . مسأله 36 نماز جمعه بر " مسافران " و " زنان " و " بيماران " و " از كار افتادگان " واجب نيست ، ولى اگر آنها در نماز جمعه حاضر شوند نمازشان صحيح است ، اما احتياط واجب آن است كه پنج نفر اصلى نماز جمعه ( امام و چهار نفر ديگر ) غير آنها باشد .