سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
872
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
چك و سفته مسأله آنچه در اين زمان مرسوم است كه چك يا سفتهاى مثلًا به مبلغ سه هزار تومان به مدت معين به بانك يا به شخص ديگر واگذار مىكنند به مبلغ كمتر ، مادامى كه قرض و استقراض نباشد ، بلكه فروش ما في الذمّة باشد عيبى ندارد به شرط آن كه اگر ما في الذمّة مكيل و موزون باشد ، به مثل خودش فروخته نشود و نيز به شرط آن كه چك يا سفته بى مورد و صورى نباشد . مسأله خريد و فروش چك و سفتهء صورى كه در اين زمان معمول شده باطل است و راه صحيح و شرعى آن اين است كه دهندهء چك يا سفته وكالت دهد به فروشنده كه مبلغ مكتوب در سفته را به بانك مثلًا در عهدهء من به فروش و مبلغ مأخوذ در قبال آن را براى خودت قرض بردار ؛ لكن در موقع پرداخت وجه به بانك اين زيادى را از باب ابراء ذمهء دهندهء سفته تبرّعاً بپردازد و اگر آن مبلغ را به خود دهندهء سفته پرداخت كند ، بايد زيادى را بذل كند و نيز دهندهء سفته نمىتواند در ابتدا زيادى را با قرض گيرنده در ضمن قرض دادن شرط نمايد ، ولى ا گر بگويد من به تو وكالت مىدهم كه مثلًا هزار تومان در عهدهء من به بانك بفروشى به نهصد تومان و نهصد تومان را به عنوان قرض الحسنه بردارى ، لكن چون اين وكالت مستلزم يكصد تومان ضرر من است ، وكالت را به شرط آن مىدهم كه ضرر مرا تو متحمل شوى و در موقع پرداخت وجه به بانك ذمهء مرا برئ نمايى ، صحيح است و بايد اين وكالت را با اين شرط در ضمن عقد خارج لازم قرار دهند كه بعداً حق الزام داشته باشد . بيمه مسأله اگر شخصى با شركتى قرار داد كند كه هر سال مبلغى بدون عوض بدهد و در مقابل شرط كند كه اگر آسيبى به تجارتخانه يا ماشين يا منزل يا وجود خودش برسد ، آن شركت خسارت او را جبران ، يا آسيب را بر طرف ، يا مرض را معالجه نمايد ، عمل به اين قرارداد با رضايت طرفين اشكال ندارد و در صورت عدم رضايت و اجبار ، گيرندهء وجه ضامن است . بلى ، اگر در ضمن عقد صلح چنين شرطى بنمايند ، صحت چنين صلح با اين شرط بعيد نيست و الزام آور است . ازدواج با بهائى مسأله ازدواج مسلم يا مسلمه با بهائى جايز نيست و اگر عقد بين آنها واقع شود باطل است ، چه زن باشد و چه مرد ، و جدا شدن آنها واجب است و بر مسلمانان لازم است آنها را جدا كنند و محتاج به طلاق نيست ، ليكن اگر زن نمىدانسته كه مرد بهائى است يا مسأله را نمىدانسته كه نبايد به بهائى شوهر كند ، بعد از جدايى از او بايد عدّهء وطى به شبههء كه عدّهء طلاق است نگهدارد .