مسأله 2565 اگر مالى پيدا كند ( 1 ) كه نشانه دارد و قيمت آن از 6 / 12 نخود نقرهء سكه دار كمتر است ، چنانچه صاحب آن معلوم باشد و انسان نداند راضى است يا نه ، نمىتواند بدون اجازهء او بر دارد و اگر صاحب آن معلوم نباشد ، مىتواند به قصد اين كه ملك خودش شود بر دارد ( 2 ) و در اين صورت اگر تلف شود نبايد عوض آن را بدهد ، بلكه اگر قصد ملك شدن هم نكرده و بدون تقصير او تلف شود ، دادن عوض بر او واجب نيست . ) * ( 1 ) اراكى : اگر مالى را در غير حرم مكه پيدا كند . . ( 2 ) اراكى : و احتياط واجب آن است كه هر وقت صاحبش پيدا شد ، عوض آن را به او بدهد . گلپايگانى ، صافى : و احتياط واجب آن است كه هر وقت صاحبش پيدا شد اگر عين مال باقى است ، آن را به صاحبش رد كند و اگر عين از بين رفته ، دادن عوض لازم نيست . فاضل ، نورى : و احتياط واجب آن است كه هر وقت صاحبش پيدا شد اگر تلف نشده ، خود مال را و در صورتى كه تلف شده ، عوض آن را به او بدهد ( فاضل : و احتياط واجب آن است كه لقطهء منطقه حرم مكَّهء معظَّمه را هم برندارد ) . سيستانى : رجوع كنيد به ذيل مسألهء 2566 خوئى ، تبريزى : مسأله اگر مالى را پيدا كند كه قيمت آن از يك درهم كمتر است چنانچه صاحب آن معلوم باشد ، و انسان نداند راضى است يا نه ، نمىتواند بدون اجازهء او بردارد و اگر صاحب آن معلوم نباشد مىتواند به قصد اين كه ملك خودش است ، بردارد و واجب است ( تبريزى : احتياط واجب است ) كه هر وقت صاحبش پيدا شد در صورتى كه تلف نشده خود مال را ( خوئى : و در صورتى كه تلف شده عوض آن را ) به او بدهد . مكارم : مسأله هر گاه مالى را كه پيدا كرده نشانه دارد ولى قيمت آن كمتر از يك درهم است ( درهم عبارت است از 6 / 12 نخود نقرهء سكه دار ) چنانچه صاحب آن معلوم باشد نمىتواند بدون رضايت او آن را بردارد و اگر صاحب آن معلوم نباشد مىتواند بردارد و تملك كند و از آن استفاده نمايد و در صورت تلف شدن لازم نيست عوض آن را بدهد ، بلكه اگر قصد تملَّك هم نكرده باشد و بدون تقصير او تلف شود ، دادن عوض آن واجب نيست . بهجت : مسأله اگر مالى را پيدا كند كه نشانه دارد و قيمت آن كمتر از يك درهم باشد و صاحب آن معلوم نباشد ، مىتواند به قصد اين كه ملك خودش شود بردارد ولى اگر صاحب آن پيدا شد و آن را مطالبه كرد ، در صورتى كه براى او مشقّت ندارد ، بنا بر احتياط واجب بايد عين مال او را برگرداند و اگر تلف شده باشد بنا بر أظهر ضامن مثل يا قيمت آن نيست . زنجانى : مسأله اگر مالى پيدا كند كه نشانه دارد و قيمت آن از يك درهم كمتر است چنانچه صاحب آن معلوم باشد و انسان نداند راضى است يا نه ، نمىتواند بدون اجازه او بردارد ، مگر برداشتن آن مال ، احسان به مالك به شمار آيد ، مثلًا در جايى كه مال در معرض از بين رفتن است ، مىتواند آن را به قصد نگاهدارى براى مالك بردارد ، و اگر صاحب آن معلوم نباشد مىتواند به قصد اين كه ملك خودش باشد بردارد .