سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
348
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
س 1665 : شخصى ساعت خود را براى تعمير به ساعت سازى داده و بعد از مدّتى ساعت از مغازه به سرقت رفته است ، آيا صاحب مغازهء ساعت سازى ضامن آن است ؟ ج : اگر صاحب مغازه در نگهدارى ساعت كوتاهى نكرده باشد ، ضامن نيست . س 1666 : در اينجا يك شركت خصوصى وجود دارد كه مبادرت به وكالت از شركتهاى خارجى براى فروش كالاهاى آنها مىكند و در برابر آن درصدى از پول كالاها را براى خود برمىدارد ، آيا شرعاً گرفتن اين درصد جايز است ؟ و اگر يكى از كارمندان دولت با آن شركت همكارى داشته باشد ، جايز است مقدارى از آن درصد را بگيرد ؟ ج : اگر اين مقدار به عنوان اجرت وكالت در فروش كالاى شركتهاى خارجى يا داخلى دولتى يا غير دولتى گرفته شود ، گرفتن آن براى وكيل فى نفسه اشكال ندارد ، ولى كارمند دولتى حقّ دريافت اجرت ديگر و يا هديه در برابر ارائه خدمات دولتى كه در برابر آن حقوق مىگيرد را ندارد . احكام سرقفلى س 1667 : آيا مستأجرى كه مغازهاى را براى تجارت در آن و يا كار ديگرى به مدّت معيّنى اجاره كرده ، جايز است بعد از پايان مهلت اجاره در صورتى كه مالك آن را تجديد نكند ، از تخليه مغازه خوددارى نموده و حقّ سرقفلى را مطالبه نمايد ؟ و آيا با توجّه به اينكه حقّ واگذارى عين مستاجره را به كس ديگرى ندارد ، جايز است نسبت به آن ، ادّعاى حقّ شغل و حرفه كند ؟ ج : مستأجر حقّ ندارد بعد از انقضاء مدّت اجاره ، عين مستأجره را در تصرّف خود نگهدارد و از تسليم آن به مالك خوددارى كند ، ولى اگر نسبت به آن حقّ سرقفلى داشته باشد كه از مالك به او منتقل شده و يا مغازه از مكانهايى باشد كه از نظر قانونى براى مستأجر در آن حقّى ايجاد مىشود ، در اين صورت مىتواند عوض حقّ خود را از مالك مطالبه كند . س 1668 : اينجانب يك مكان تجارى را اجاره كردم و مبلغى را براى دستيابى به حقّ سرقفلى به مالك آن پرداخت كردم و مبلغ زيادى را هم براى برق كشى و سنگ فرش كردن زمين آن و امور ديگر خرج كردم و مقدارى هم براى گرفتن پروانه كار پرداختم ، بعد از گذشت ده سال ورثه مالك خواهان استرداد آن مكان شده اند ، آيا بر من واجب است كه با تخليه مغازه خواسته آنان را اجابت كنم ؟ و بر فرض وجوب تخليه ، آيا جايز است اموالى را كه براى آن مكان هزينه كردهام از آنان مطالبه كنم ؟ و آيا حقّ مطالبه عوض سرقفلى به قيمت روز را دارم ؟ ج : وجوب تجديد اجاره بر مالك يا جواز مطالبه تخليه و لزوم انجام آن و همچنين ضمان اموالى كه براى مكان استيجارى خرج شده ، تابع قوانين جارى كشور و يا شرايط مذكور در ضمن عقد اجاره بين موجر و مستأجر است و امّا سر قفلى آن مكان در صورتى كه از مالك بر وجه شرعى به مستأجر منتقل شده باشد و يا به مقتضاى قانون براى او ثابت باشد ، حقّ مطالبه آن به قيمت روز را دارد . س 1669 : مالك يكى از شركتها ساختمانى را اجاره داده بدون آنكه از مستأجر چيزى در برابر