سيد محمد حسن بني هاشمي خميني
331
توضيح المسائل مراجع ( فارسي )
از آن هر قدر بنشينى اجاره آن به همين قيمت است ، يا بگويد : خانه را ماهى هزار تومان به تو اجاره مىدهم و اوّل و آخر آن را معلوم نكند ، ولى از قرائن معلوم باشد كه ماه اوّل ، همان ماه متّصل به عقد اجاره است ، بنا بر أظهر اجاره براى ماه اوّل صحيح است ، امّا براى ماههاى بعد صحيح نيست ، مگر آن كه در ضمن عقد اجارهء ماه اوّل شرط كنند كه اگر بيش از يك ماه در آنجا سكونت كرد ، هر ماهى هزار تومان بدهد كه در اين صورت مشخّص نكردن مدّت اشكال ندارد . و همين طور است اگر مستأجر به صورت جُعاله قرار بگذارد كه اگر خانه را به من بدهى تا از آن استفاده كنم ماهى هزار تومان به تو مىدهم ، يا بر اين امر صلح كنند ، تا همان نتيجهء اجاره حاصل شود و اگر در مقابل عوض خاص ، مثلًا هزار تومان ، استفاده از منزل را براى طرف مقابل مباح كند صحيح است ، ولى هر وقت بخواهد مىتواند مبلغ اجاره را تغيير دهد و يا درخواست تخليه نمايد . مسأله 2192 خانهاى را كه غريب و زوّار ( 1 ) در آن منزل مىكنند و معلوم نيست چقدر در آن مىمانند ، اگر قرار بگذارند كه مثلًا شبى يك تومان بدهند و صاحب خانه راضى شود ، استفادهء از آن خانه اشكال ندارد ( 2 ) ولى چون مدّت اجاره را معلوم نكردهاند اجاره صحيح نيست و صاحب خانه هر وقت بخواهد مىتواند آنان را بيرون كند ( 3 ) ) * ( 1 ) فاضل : مسافرين و زوّار . . اين مسأله ، در رسالهء آيت الله بهجت نيست ( 2 ) فاضل : و اجاره صحيح است و صاحب خانه نمىتواند آنها را بيرون نمايد ، مگر اينكه فرد بخواهد بيش از حدّ متعارف بماند . ( 3 ) خوئى ، تبريزى ، سيستانى ، نورى : اجاره نسبت به غير از شب اوّل صحيح نيست و صاحب خانه بعد از شب اوّل هر وقت بخواهد ، مىتواند آنان را بيرون كند . مكارم : مسأله مسافر خانه ها و هتلهايى كه معلوم نيست انسان در آن چقدر مىماند اگر قرار بگذارند كه مثلًا شبى يكصد تومان بدهد و طرفين راضى باشند اشكال ندارد ، ولى چون مدّت اجاره را معلوم نكردهاند اجاره صحيح نيست ، بنا بر اين ما دام كه رضايت صاحب آن حاصل است مىتواند بماند و گر نه حقّى ندارد ، امّا اگر تعداد شبها را از اوّل معين كنند ، حقّ دارد تا آخر مدّت بماند . مسائل متفرقهء اجاره مسأله 2193 مالى را كه مستأجر بابت اجاره مىدهد ( 1 ) بايد معلوم باشد . پس اگر از چيزهايى است كه مثل گندم با وزن معامله مىكنند ، بايد وزن آن معلوم باشد و اگر از چيزهايى است كه مثل تخم مرغ ( 2 ) با شماره معامله مىكنند ، بايد شمارهء آن معين باشد و اگر مثل اسب و گوسفند است ( 3 ) بايد اجاره دهنده آن را ببيند ، يا مستأجر خصوصيات آن را به او بگويد . اين مسأله ، در رسالهء آيت الله مكارم نيست ( 1 ) بهجت : چيزى كه مستأجر به عنوان مال الإجاره مىدهد . . ( 2 ) خوئى ، تبريزى ، سيستانى ، نورى : مثل پولهاى رايج . .