است به نوه‌اش ( يعنى پسر يكى از دو دخترش ) هبه كند و در نتيجه دختر دوم او از ارث ، محروم مىشود ، آيا اين هبهء او ، صحيح است يا اين كه دختر دوّم مىتواند بعد از مرگ مادرش ، سهم خود را از آن زمين ، مطالبه كند ؟ ج : اگر مادر ، در زمان حيات خود ، ملكش را به نوه‌اش ، بخشيده و تحويل او داده ، در اين صورت ، ملك از آنِ وى بوده و هيچ كس حق اعتراض ندارد ، امّا اگر وصيّت كرده كه بعد از او ، آن ملك را به نوه دهند ، وصيّت او تا مقدار ثلث ، نافذ بوده و در مقدار زائد آن بستگى به اذن ورثه دارد . س 1750 : شخصى مقدارى از زمين كشاورزيش را به پسر برادرش ، هبه كرد به شرط اين كه او دو ربيبهء خود را به عقد دو پسر هبه كننده ، در آورد ، ولى فرزند برادر ، يكى از ربيبه ها را به عقد يك پسر در آورد امّا از تزويج ربيبه دوّم امتناع نمود آيا اين هبه با شرط مذكور ، صحيح و لازم مىباشد يا نه ؟ ج : اين هبه ، صحيح و لازم است ، لكن شرط ، باطل است زيرا ناپدرى ولايتى بر ربيبه ها ندارد بلكه ازدواج آنان ، در صورتى كه پدر يا جد پدرى نداشته باشند ، منوط به رضايت خودشان است . بلى ، اگر مراد از شرط مذكور اين است كه پسر برادر با گفتگو و مذاكره ، رضايت ربيبه ها را براى ازدواج با پسران آن شخص ، جلب كند ، شرط صحيح و وفاء به آن لازم است و اگر به شرط عمل نكند هبه كننده ، حق فسخ خواهد داشت . س 1751 : اينجانب يك آپارتمان مسكونى دارم كه آن را به نام دختر صغيرم كردم ، بعد از آنكه مادر او را طلاق دادم از هبه خود رجوع نموده و قبل از رسيدن او به سن هجده سالگى آن را به نام پسرى كه از همسر دوم خود دارم نمودم ، اين مسئله چه حكمى دارد ؟ ج : اگر ملك را حقيقتاً به دخترتان هبه كرده‌ايد و آن را به ولايت از او قبض نموده‌ايد ، هبه لازم است و قابل فسخ نيست ، ولى اگر هبه حقيقى محقق نشده باشد ، بلكه فقط سند آن را به نام دخترتان كرده باشيد اين براى تحقّق هبه و حصول مالكيت براى او كافى نيست ، بلكه آن آپارتمان ملك شماست و اختيار آن نيز در دست شما مىباشد . س 1752 : اينجانب بعد از ابتلاء به يك بيمارى شديد ، همه املاكم را بين فرزندانم تقسيم كرده و سندى راجع به آن براى آنان تنظيم نمودم و بعد از بهبودى به آنان مراجعه كرده و درخواست نمودم كه مقدارى از اموالم را به من برگردانند ، ولى آنان از انجام اين كار خوددارى نمودند ، اين مسئله چه حكمى دارد ؟ ج : مجرّد نوشتن سند براى حصول ملكيّت براى فرزندان كافى نيست در نتيجه اگر اموال و املاك خود را به آنان هبه كرده و تحويل آنان داده‌ايد بطورى كه در اختيار و تحت تصرف مالكانه آنان قرار گرفته باشد ، حق رجوع نسبت به آن را نداريد ، ولى اگر اصلًا هبه‌اى صورت نگرفته و يا بعد از هبه قبض و اقباض انجام نشده باشد ، آن اموال بر ملكيّت شما باقى هستند