مىآيد بدهند وكسى كه شغلش كاسبى نيست اگر اتفاقا منفعتى ببرد بعد از آن كه يك سال از موقعى كه فايده برده بگذرد ، بايد خمس مقدارى را كه از خرج سالش زياد آمده بدهد . مسأله 1831 - انسان مىتواند در بين سال هر وقت منفعتى به دستش آيد خمس آن را بدهد وجايز است دادن خمس را تا آخر سال تأخير بيندازد واگر براي دادن خمس سال شمسي را ملاك قرار دهد مانعى نيست . مسأله 1832 - كسى كه مانند تاجر وكاسب بايد براي دادن خمس سال قرار دهد اگر منفعتى بدست آورد ودر بين سال بميرد بايد مخارج تا موقع مرگش را از آن منفعت كسر كنند وخمس باقيمانده را بدهد . مسأله 1833 - اگر قيمت جنسي كه براي تجارت خريده بالا رود وآن را نفروشد ودر بين سال قيمتش پائين آيد خمس مقدارى كه بالا رفته بر أو واجب نيست . مسأله 1834 - اگر قيمت جنسي را كه براي تجارت خريده بالا رود وبه اميد اين كه قيمت آن بالاتر رود تا بعد از تمام شدن سال آن را نفروشد وقيمتش پائين آيد خمس مقدارى را كه بالا رفته بر أو واجب است بلكه اگر به اندازه‌اى هم نگهداشته كه تجار معمولا براي گران شدن جنس آن را نگه مىدارند خمس مقدارى كه بالا رفته بايد بدهد . مسأله 1835 - اگر غير مال التجارة مالي داشته باشد كه خمسش را داده يا خمس ندارد چنانچه قيمتش بالا رود وآن را بفروشد مقدارى كه بر قيمتش اضافه شده خمس دارد ولى اگر مثلا درختى كه خريده ميوه بياورد يا گوسفند چاق شود در صورتي كه مقصود أو از نگهدارى آنها اين بوده كه منفعتى از آنها ببرد بايد خمس آنچه زياد شده بدهد . مسأله 1836 - اگر باغي احداث كند براي آن كه بعد از بالا رفتن قيمتش