السيد محمد علي الأبطحي
186
مسائلى از فقه شيعه ( فارسي )
است ، ولى بنابر احتياط پس از نماز دو سجده سهو كند . ( مسأله 1011 ) : اگر نتواند به مقدار ذكر در ركوع بماند ، احتياط واجب آن است كه بقيه آن را در حال برخاستن بگويد . ( مسأله 1012 ) : اگر بر اثر بيمارى ومانند آن در ركوع آرام نگيرد نمازش صحيح است ، ولى بايد پيش از آن كه از حال ركوع خارج شود ، ذكر واجب را به طورى كه گذشت بگويد . ( مسأله 1013 ) : هر گاه نتواند به اندازه ركوع خم شود ، بايد به چيزى تكيه دهد وركوع كند ، واگر هنگام تكيه دادن هم نتواند به طور معمول ركوع كند ، بنابر احتياط لازم بايد به هر اندازه مىتواند خم شود ، واشاره به ركوع نيز بنمايد ، ونمازش را اعاده ونشسته ركوع كند . واگر هيچ نتواند خم شود ، بايد براي ركوع با سر اشاره نمايد ، وبنابر احتياط واجب نماز را اعاده ونشسته ركوع كند . ( مسأله 1014 ) : كسى كه مىتواند ايستاده نماز بخواند اگر در حال ايستاده يا نشسته نتواند ركوع كند ، بايد ايستاده نماز بخواند وبراي ركوع با سر اشاره كند ، واگر نتواند با سر اشاره كند ، بايد به نيت ركوع چشمها را بر هم گذارد وذكر آن را بگويد ، وبه نيت برخاستن از ركوع چشمها را باز كند ، واگر از اين هم ناتوان است ، بايد در قلب خود نيت ركوع كند وذكر آن را بگويد . ( مسأله 1015 ) : چنانچه نمىتواند ايستاده ركوع كند ولى براي ركوع مىتواند در حالي كه نشسته است خم شود ، بايد ايستاده نماز بخواند وبراي ركوع با سر اشاره نمايد ، واحتياط واجب آن است كه نماز ديگرى هم بخواند وهنگام ركوع آن بنشيند وبراي ركوع خم شود . ( مسأله 1016 ) : اگر پس از رسيدن به حد ركوع وآرام گرفتن بدن سر بردارد ودوباره به اندازه ركوع خم شود ، نمازش باطل است . ( مسأله 1017 ) : پس از پايان ذكر ركوع ، بايد راست بايستد ، وپس از آن كه بدن آرام گرفت به سجده رود ، واگر عمدى پيش از ايستادن ، يا پيش از آرامش بدن به سجده رود نمازش باطل است .