العلامة الحلي ( مترجم : شعراني )
808
تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( فارسي )
در اسلام در سراى بزرگان و ثروتمندان مىپروردند و آداب دين و دنيا مىآموختند و به مقام بلند مىرسيدند چنان كه يك سلسله پادشاهان مصر مماليك بودند اما اسراى ديگر در غير اسلام بايد در كلبه هاى فقيرانه خويش رنج برند و به هيچ كار دست نزنند مگر آن چه فائده ارباب در آن باشد غذائى بخورند كه سود خريد و فروش و زراعت و تربيتش به ارباب رسد و جامه به پوشند كه او سود برد در مسكنى بنشيند كه مصالح و اثاث را ارباب بفروشد و دوايى به كار برد در علاج كه سود ارباب در آن باشد و هكذا و ارباب مسئول آسايش و رفاه او نيست بر خلاف بردگى در اسلام و البته بردگى اسلام بر استعمار اينان ترجيح دارد اميدواريم جنگ برافتد و اسارت نباشد قهرا بردگى بهر معنى باز نخواهد گشت اسلام بردگى را فقط براى اسراى جنگ قرار داده است و از دوستان و خوانندگان تقاضا دارم كه در مواقع خوشى حال كه رابطه خود را با خدا محكم مىبينند به دعا توفيق و مغفرت حقير را از خداى به خواهند و آخرين نصيحت آن كه علم بىتقوا و ورع را به چيزى نشمرند و سخن علماى دين را سست نگيرند و تعظيم آنان را چه مرده و چه زنده موجب مزيد توفيق دانند و بانيان خير را و ناشران آثار دين را قدر شناسند . و بىناز و تصلف رنج شارح را نيز در نظر گيرند