العلامة الحلي ( مترجم : شعراني )

728

تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( فارسي )

هر مرد و زنى كه دعوى جهالت كنند و احتمال جهالت در بارهء آنها داده شود پذيرفته مىشود و مرد كور را نيز حد بايد زد مگر دعوى شبهه كند و احتمال شبهه در او بيشتر است . زنا ثابت مىشود به آن كه مرد يا زن چهار بار اقرار كنند و شرط صحت اقرار در آنها موجود باشد يا چهار مرد عادل گواهى دهند يا سه مرد و دو زن و اگر دو مرد و چهار زن گواهى دادند تازيانه ثابت مىشود اما سنگسار ثابت نمىشود و به گواهى يك مرد و زنهاى بسيار هر چه باشند هيچ حد ثابت نمىشود . حاصل كلام آن كه حد زنا هيچ وقت ثابت نخواهد شد زيرا كه هيچ كس اين عمل را پيش روى چند شاهد عادل مرتكب نمىشود و عادل نيز نظر به عورت زن و مرد بيگانه نمىكند و اگر كمتر از چهار مرد يا بدل آن شهادت دهند شهادتشان پذيرفته نيست بلكه بايد هر يك را حد زد براى افتراء و تهمت . در شهادت شرط است همه با هم از هر جهت متفق القول باشند و اگر تفاصيل واقعه را مختلف گويند پذيرفته نمىشود و بايد به چشم بينند مانند ميل در سرمه دان و به اين كه در آغوش يكديگر خفته و دست