العلامة الحلي ( مترجم : شعراني )
589
تبصرة المتعلمين في أحكام الدين ( فارسي )
از محارم يعنى پس از اين با تو به چشم مادر و خواهر نظر مىكنم نه به چشم زنى و شوهرى هر گاه دو شاهد عادل حاضر باشند و گوينده مكلف و مختار باشد و به قصد بگويد در طهرى كه نزديكى نكرده به شرايط طلاق احكام ظهار ثابت و اگر اين شرايط نباشد سخنى لغو است و بىتأثير و در اين كه مىتوان با زن متعه ظهار كرد دو قول است همچنين كنيز و زنى كه زفاف نكرده يا آن كه ظهار مشروط باشد مثلا بگويد اگر از تو فلان عمل ديدم مانند مادر منى . و اگر براى آزار و لجاجت بگويد يا براى سوگند نيز حكمى ندارد و اين نيز رسمى بود متداول در سوگند كه مىگفتند اگر دروغ بگويم زن من طلاق داده يا ظهار كرده يا مال من صدقه فقرا يا بندگان من آزاد باشند چنان كه در فارسى گويند اگر خيانت كنم پسر پدرم نيستم و اگر دروغ گويم هر چه مىخورم كوفت و ماش را باشد چون سوگند به غير نام خدا صحيح نيست قسم بطلاق و ظهار نيز حكمى ندارد و اگر دروغ بگويد گناه كرده اما زنش بر او حرام نمىشود . بارى چون مرد ظهار گفت نزديكى با زن بر او حرام مىشود نه مانند