محمد بن جرير الطبري ( مترجم : پاينده )
1854
تاريخ الطبرى ( فارسي )
بيشتر ايام معاويه چنين بودند تا زياد آنها را چهار گروه كرد . تنظيم كسان به ترتيب نوين : و اين گروهها را بر مبناى صد هزار درم تنظيم كردند ، هر گروه از جنگاوران قادسيه ، چهل و سه مرد و چهل و سه زن و پنجاه نانخور ، يكصد هزار درم . هر گروه از جنگاوران پيشين ، بيست مردم هر يك سه هزار ، و بيست زن و جمعى نانخور صد درمى ، يكصد هزار درم . گروه دنبالگان طبقهء اول ، شصت مرد و شصت زن و چهل نانخور كه مردانشان هزار و پانصدى بودند ، يكصد هزار درم و به همين ترتيب . عقبة بن حارث گويد : يكصد سر دسته مىشناختم ، مردم بصره نيز به همين ترتيب ، مقررى را به سران هفت گروه و پرچمداران مىدادند و آنها به سردستگان و نقيبان و امينان مىدادند كه در خانه ها به صاحبانش برسانند . فتوح مداين پيش از كوفه : سعيد گويد : فتوح مداين سواد و حلوان و ماسبذان و قرقيسيا بود . مرزهاى كوفه چهار بود : حلوان كه عامل آن قعقاع بن عمرو بود ، ماسبذان كه عامل آن ضرار ابن خطاب قهرى بود ، قرقيسيا كه عامل آن عمرو بن مالك يا عمرو بن عتبه بود و موصل كه عامل آن عبد الله بن معتم بود ، چنين بودند و از آن پس كه سعد به بنيانگزارى كوفه رفت هنوز مسلمانان در مداين مقيم بودند ، عاملان مرزها به كوفه پيوستند و جانشينانى معين كردند كه كار مرزها را سامان دهند : جانشين قعقاع بر حلوان ، قباد بن عبد الله بود . جانشين عبد الله بر موصل ، مسلم بن عبد الله بود . جانشين ضرار رافع بن عبد الله بود و جانشين عمر عشنق بن عبد الله بود .