محمد بن جرير الطبري ( مترجم : پاينده )

14

تاريخ الطبرى ( فارسي )

صلى الله عليه و سلم حديث كند كه فرمود : « خدا نور را روز چهار شنبه آفريد . » و مقصود از نور ، خورشيد است . اگر كسى گويد : « به پندار تو روز نام وقت ميان طلوع فجر تا غروب آفتاب است و باز پنداشتى كه خدا آفتاب و ماه را روزها پس از آغاز خلقت اشياء آفريد . اما وقتها را كه پيش از خلقت آفتاب و ماه بود روز نام دادى و اگر دليلى بر صحت اين نباشد ، همه ناقض يك ديگر است . » گوييم : « خداوند اين اوقات را روز ناميده و من نيز چنان كردم و تسميهء آن به روز در حالى كه آفتاب و ماه نبود چون گفتار او عز و جل است كه فرمود : « در آن هنگام روزيشان صبح و شب برسد » و آن هنگام صبح و شب نيست زيرا در آخرت شب نيست و آفتاب و ماه نيست چنان كه او عز و جل فرمود : « * ( وَلا يَزالُ الَّذِينَ كَفَرُوا في مِرْيَةٍ مِنْه حَتَّى تَأْتِيَهُمُ السَّاعَةُ بَغْتَةً أَوْ يَأْتِيَهُمْ عَذابُ يَوْمٍ عَقِيمٍ 22 : 55 ) * [ 1 ] يعنى و كسانى كه كافرند پيوسته از آن به شك درند تا ناگهان رستاخيز سويشان بيايد يا عذاب روز عقيم سويشان بيايد » . و روز رستاخيز را عقيم ناميده كه از پى آن شب نيست . و مدت يك هزار سال از سالهاى دنيا را كه هر سال دوازده ماه است و روزها به حركت خورشيد و ماه معلوم شود ، روز ناميد ، چنان كه مدت روزى اهل بهشت را كه در دنيا به شب و روز اندازه مىگرفتند صبح و شام نام داد و دانشوران سلف نيز چنين گفته‌اند . و اينك خبرى از گفتار سلف در اين باب بياريم از مجاهد روايت كرده‌اند كه خداوند عز و جل كار يك هزار سال را به فرشتگان فرمان دهد و تا ابد چنين باشد كه فرمود : روزى كه مقدار آن يك هزار سال باشد .

--> [ 1 ] سورهء 22 آيهء 54