محمد بن جرير الطبري ( مترجم : بلعمي )
1498
تاريخ الطبرى ( تاريخنامه طبرى ) ( فارسي )
ترجمهء تاريخ يعقوبى ( ج 1 ، ص 418 ) از ابو لبابة عبد المنذر . تاريخ بيرون رفتن پيامبر ( ص ) به جنگ در طبقات الكبير چنين آمده : « خرج يوم الاربعاء لعشر ليال خلون من شهر رمضان بعد العصر . . . » در سيرة النّبى مىگويد : « و خرج لعشر مضين من شهر رمضان . . . » در تاريخ طبرى آمده است : « و خرج لعشر مضين من شهر رمضان . . . » در الكامل همچنين است . در سيرت رسول الله آمده است : « پس سيّد عليه السّلام ، دهم ماه رمضان از مدينه بيرون شد . . . » و در ترجمهء تاريخ يعقوبى : « رسول خدا دو شب ، و به قولى ده روز گذشته از ماه رمضان سال هشتم ، روز جمعه هنگامى كه نماز عصر را خواند ، بيرون رفت . » ص 256 ، س 8 - 7 : آنان كه به جاسوسى از مكّه به در آمدند ، سه تن بودند كه در تاريخ طبرى ( ج 3 ، ص 1628 ) به نام آنان اشاره مىرود : ابو سفيان بن حرب ، حكيم بن حزام ، و بديل بن ورقاء خزاعى . ( نيز ر . ك : مغازى ، ج 2 ، ص 0814 ) ص 256 ، س 13 : در عبارت : « عبّاس بن عبد المطَّلب بر استر پيغمبر نشسته بود ، و پيغمبر را عليه السّلام استرى بود زينى آن را شهبا خواندندى و بيضا نيز خواندندى . . . » ، در پاره اى از نسخه ها ، اشتر آمده است . متن تاريخ طبرى مىگويد ( ج 2 ، ص 1631 ) : « بغلة رسول الله صلعم البيضاء . . . » . در سيرت رسول الله ( ج 3 ، ص 872 ) آمده : « برخاستم و بر استر محمد نشستم ، عليه السّلام . . . » واقدى مىنويسد ( مغازى ، ج 2 ، ص 815 ) : « و قد ركب العبّاس بن عبد المطَّلب بغلة رسول الله صلَّى الله عليه و سلَّم ، الدلدل . . . » ص 259 ، س 12 - 11 : دو تن كشته از گروه زبير عوّام : كرز بن جابر از بنى محارب بن فهر ، و ابن الاشعر از بنى كعب بودند ( تاريخ طبرى ، ج 3 ، ص 1635 ) در طبقات ابن سعد ( ج 2 ، ق 1 ، ص 98 ) : « كرز بن جابر الفهرى ، و خالد اشقر خزاعى ، خالد » آمده است ، و همچنين است در مغازى ( ج 2 ، ص 828 ) .