السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )

451

تفسير الميزان ( فارسي )

ركوع خود بگوييد ، و چون آيه * ( « سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى » ) * نازل شد فرمود : اين ذكر را در سجده خود بگوييد « 1 » . مؤلف : اين روايت را سيوطى هم در الدر المنثور از احمد و ابى داوود و ابن ماجه و ابن منذر و ابن مردويه ، از عقبه از آن جناب نقل كرده است « 2 » . و در تفسير قمى فرموده : * ( « سَبِّحِ اسْمَ رَبِّكَ الأَعْلَى » ) * يعنى بگو « سبحان ربى الاعلى » و در ذيل آيه * ( « الَّذِي خَلَقَ فَسَوَّى وَالَّذِي قَدَّرَ فَهَدى » ) * فرموده : مقدر فرموده اشياء را با تقدير اول ، سپس هدايت كرده بسويش هر كه را مىخواهد « 3 » . و در تفسير قمى در ذيل آيه شريفه * ( « وَالَّذِي أَخْرَجَ الْمَرْعى » ) * آمده كه منظور از مرعى نبات است ، و منظور از جمله * ( « غُثاءً أَحْوى » ) * اين است كه همان نيات بعد از رسيدن به حد بلوغش خشك و سياه مىشود « 4 » . و در الدر المنثور آمده كه ابن مردويه از ابن عباس روايت كرده كه گفت : رسول خدا ( ص ) دائما قرآن را به ياد مىآورد ، از ترس اينكه مبادا فراموشش كند ، تا آنكه به او وعده دادند كه ما حل اين مشكلت را عهده دار شديم ، و اين آيه نازل شد : « سنقرئك فلا تنسى » « 5 » . و در كتاب فقيه آمده كه شخصى از امام صادق ( ع ) پرسيد معناى آيه * ( « قَدْ أَفْلَحَ مَنْ تَزَكَّى » ) * چيست ؟ فرمود : اين است كه هر كس زكات فطره بدهد رستگار مىشود . پرسيد معناى آيه * ( « وَذَكَرَ اسْمَ رَبِّه فَصَلَّى » ) * چيست ؟ فرمود اين است كه ( براى نماز عيد ) به سوى « جبانه » برود و نماز بخواند « 6 » و منظور از جبانه ، صحرا است . اين معنا از حماد از جرير از ابو بصير و زراره از آن جناب نيز نقل شده « 7 » . و قمى آن را بدون ذكر سند و بدون نام آن جناب بلكه به تعبير « از آن جناب » آورده است « 8 » . و در الدر المنثور است كه ابن مردويه از ابو سعيد خدرى روايت كرده كه گفت :

--> ( 1 ) نور الثقلين ، ج 5 ، ص 554 به نقل از عياشى . ( 2 ) الدر المنثور ، ج 6 ، ص 338 . ( 3 و 4 ) تفسير قمى ، ج 2 ، ص 416 . ( 5 ) الدر المنثور ، ج 6 ، ص 339 . ( 6 ) فقيه ، ج 1 ، ص 323 . ( 7 ) فقيه ، ج 2 ، ص 119 ، ح 25 . ( 8 ) تفسير قمى ، ج 2 ، ص 417 .