كرده ، كه هدر نرود ، و آن اثر نماز و زكات و روزه رمضان و غسل جنابت است ، و همين است سرائرى كه خداى تعالى درباره اش فرمود : * ( « يَوْمَ تُبْلَى السَّرائِرُ » ) * « 1 » . مؤلف : و شايد اين از قبيل ذكر بعضى از مصاديق است ، هم چنان كه روايت بعدى اين احتمال را تاييد مىكند . و در همان كتاب از معاذ بن جبل روايت شده كه گفت : از رسول خدا ( ص ) پرسيدم : منظور از اين سرائر كه خداى تعالى بندگان خود را با آن ابتلاء مىكند چيست ؟ فرمود : سرائر شما همان اعمال شما است از نماز و روزه و زكات و وضو و غسل جنابت ، و هر واجب ديگر ( پس ذكر شده هاى در روايت قبلى عنوان مثال را دارد ) ، براى اينكه همه اعمال شما سرائر و پنهانى است ، چون هر كسى مىتواند بگويد نماز خوانده‌ام در حالى كه نخوانده باشد ، و اگر بخواهد مىتواند بگويد وضو گرفته‌ام در حالى كه نگرفته باشد ، پس همه اعمال شما نزد خدا محفوظ و خدا ضامن آن است ، و روز * ( « تُبْلَى السَّرائِرُ » ) * واقعيت آنها آشكار مىگردد « 2 » . و در تفسير قمى در ذيل آيه * ( « فَما لَه مِنْ قُوَّةٍ وَلا ناصِرٍ » ) * آمده : يعنى هيچ نيرويى ندارد كه با آن به سوى خالقش نزديك شود ، و هيچ ناصرى ندارد كه اگر خدا عذاب او را بخواهد او را يارى كند « 3 » . و باز در همان كتاب است كه در ذيل جمله * ( « وَالسَّماءِ ذاتِ الرَّجْعِ » ) * فرمود : يعنى داراى باران و * ( « وَالأَرْضِ ذاتِ الصَّدْعِ » ) * يعنى داراى گياه « 4 » . و در مجمع البيان در ذيل جمله * ( « إِنَّه لَقَوْلٌ فَصْلٌ » ) * آمده يعنى قرآن بين حق و باطل را از راه روشنگرى هر يك جدايى مىاندازد ، و اين معنا از امام صادق ( ع ) روايت شده « 5 » . و در الدر المنثور است كه ابن ابى شيبه ، دارمى ، ترمذى ، محمد بن نصر ، و ابن انبارى ( در كتاب مصاحف ) ، از حارث اعور روايت كرده‌اند كه گفت : داخل مسجد شدم و ديدم كه مردم دچار ورطه بگومگوها شده‌اند ، نزد على شدم و جريان را باز گفتم ، از در تعجب پرسيد راستى آنچه نبايد مىكردند كردند ؟ ! آن گاه فرمود : من از رسول خدا ( ص ) شنيدم مىفرمود به زودى

--> ( 1 ) مجمع البيان ، ج 10 ، ص 471 . ( 2 ) مجمع البيان ، ج 10 ، ص 472 . ( 3 و 4 ) تفسير قمى ، ج 2 ، ص 416 . ( 5 ) مجمع البيان ، ج 10 ، ص 472 .