واى در آن روز به حال آنان كه آيات خدا را تكذيب كردند ( 40 ) . آن روز سخت بندگان با تقوا در سايه درختان بهشت و كنار نهرهاى جارى متنعمند ( 41 ) . و از هر نوع ميوه كه مايل باشند فراهم است ( 42 ) . به آنها خطاب شود كه از هر طعام و شراب بخواهيد بخوريد و بياشاميد كه شما را گوارا باد پاداش اعمال نيكى كه در دنيا بجا آورديد ( 43 ) . ما البته نيكوكاران عالم را چنين پاداش مىدهيم ( 44 ) . واى در آن روز به حال آنان كه آيات خدا را تكذيب كردند ( 45 ) . اى كافران شما هم بخوريد و تمتع بريد به عمر كوتاه دنيا كه شما بسيار بدكاريد ( 46 ) . واى در آن روز به حال آنان كه آيات خدا را تكذيب كردند ( 47 ) . و هر گاه به آنها گفته شد كه نماز و طاعت خدا را به جاى آريد اطاعت نكردند ( 48 ) . واى در آن روز به حال آنان كه آيات خدا را تكذيب كردند ( 49 ) . شما پس از آيات خدا ( كه آن را تكذيب كرديد ) باز به كدامين حديث ايمان مىآوريد ؟ ! ( 50 ) . بيان آيات اين آيات حجتهايى است كه بر يگانگى خداى تعالى در ربوبيت دلالت مىكند ، ادله اى است كه به حكم آن بايد يوم الفصلى باشد ، و در آن مكذبين به جزاى خود برسند ، و نيز به كيفرهايى كه براى آنان تهيه شده ، و به نعمت و كرامتى كه براى مردم با تقوى آماده شده اشاره مىكند ، و سوره را با توبيخ و مذمت منكرين كه از عبادت خدا و ايمان به گفتار او استكبار مىورزند ، ختم نموده است . * ( « أَ لَمْ نُهْلِكِ الأَوَّلِينَ ثُمَّ نُتْبِعُهُمُ الآخِرِينَ كَذلِكَ نَفْعَلُ بِالْمُجْرِمِينَ » ) * استفهام در اين آيه انكارى است ، و منظور از « اولين » امثال قوم نوح و عاد و ثمود است ، كه از امتهاى قديم العهدند ، و منظور از « آخرين » امتهايى است كه بعدا به ايشان پيوستند ، و كلمه « اتباع » به معناى آن است كه چيزى را دنبال چيزى ديگر قرار دهند . در جمله « ثم نتبعهم » كلمه « نتبع » را به رفع مىخوانيم ، بنا بر اينكه استينافى و از نو باشد ، چون عطف به كلمه « نهلك » نيست ، و گر نه آن نيز مجزوم مىشد . و معناى آيه اين است كه : ما تكذيبگران را كه در امتهاى اولين بودند هلاك كرديم ، و سپس ما امتهاى ديگر را به دنبال آنان هلاك مىكنيم .