بعضى ديگر وجوهى ديگر ذكر كرده‌اند . بحث روايتى در الدر المنثور است كه طيالسى ، عبد الرزاق ، احمد ، عبد بن حميد ، بخارى ، مسلم ، ترمذى ، ابن الضريس ، ابن جرير ، ابن منذر ، ابن مردويه ، و ابن الانبارى در كتاب « مصاحف » از يحيى بن ابى كثير روايت كرده‌اند كه گفت : من از ابو سلمة بن عبد الرحمن از اولين سوره اى كه از قرآن نازل شده پرسيدم ، گفت سوره * ( « يا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ » ) * است . گفتم : آخر مىگويند اولين سوره « اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ » بوده ؟ ابو سلمه گفت : خود من از جابر بن عبد اللَّه از اين معنا سؤال كردم ، همين را كه به شما گفتم پاسخ داد و اضافه كرد : من به تو نمىگويم مگر همان را كه رسول خدا ( ص ) براى ما فرمود . رسول خدا ( ص ) فرمود : من مجاور در غار حرا بودم ، همين كه ايام اقامتم در حرا به پايان رسيد ، صدايى شنيدم كه مرا مىخواند ، سمت راست خود را نظر كردم كسى را نيافتم ، سمت چپم را نظر كردم كسى را نيافتم ، پشت سرم را نظر كردم چيزى نديدم ، بالاى سرم را نظر كردم فرشته اى را كه قبلا در حرا نزدم آمده بود ديدم ، كه بين زمين و آسمان بر كرسى نشسته بود ، از ديدنش دچار رعب شده به خانه برگشتم ، و گفتم مرا بپيچيد ، در اين هنگام اين آيات نازل شد : * ( « يا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ قُمْ فَأَنْذِرْ ) * . . . * ( وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ » ) * « 1 » . مؤلف : اين حديث معارض است با احاديث ديگر كه دلالت دارد بر اينكه اولين سوره ، سوره علق بوده ، مضمون سوره « اقرء » هم مؤيد اين احاديث است ، علاوه بر اين جمله « فرشته اى را كه قبلا در حرا نزدم آمده بود ديدم » ، در خود اين حديث اشعار دارد بر اينكه قبل از اين سوره هم وحى بر آن جناب نازل مىشده . و در همان كتاب است كه ابن مردويه از ابو هريره روايت كرده كه گفت : به رسول خدا ( ص ) عرضه داشتيم : وقتى مىخواهيم داخل در نماز شويم چه بگوييم ؟ در پاسخ اين سؤال خداى تعالى آيه * ( « وَرَبَّكَ فَكَبِّرْ » ) * را نازل كرد ، رسول خدا ( ص ) هم به ما دستور داد نماز را با تكبير افتتاح كنيم « 2 » . مؤلف : در اين روايت شبهه اى است ، براى اينكه ابو هريره از كسانى است كه مدت

--> ( 1 ) الدر المنثور ، ج 6 ، ص 280 . ( 2 ) الدر المنثور ، ج 6 ، ص 281 .