و در تفسير قمى در ذيل آيه * ( « ألَمْ تَرَ إِلى رَبِّكَ كَيْفَ مَدَّ الظِّلَّ » ) * از ابى الجارود از امام باقر ( ع ) روايت كرده كه فرمود : « ظل » عبارت است از ما بين طلوع فجر و طلوع آفتاب « 1 » . و در مجمع البيان در ذيل آيه * ( « وَهُوَ الَّذِي خَلَقَ مِنَ الْماءِ . . . » ) * از ابن سيرين روايت كرده كه گفت : اين آيه در خصوص رسول خدا ( ص ) و على بن ابى طالب نازل شده كه دخترش فاطمه را به آن جناب تزويج كرد ، پس على پسر عموى او و شوهر دختر اوست كه هم نسب اوست و هم داماد او « 2 » . و در الدر المنثور است كه ابن جرير و ابن مردويه از ابن عباس روايت كرده كه در ذيل جمله * ( « وَكانَ الْكافِرُ عَلى رَبِّه ظَهِيراً » ) * گفته است : مقصود از اين كافر ابا الحكم است كه رسول خدا ( ص ) وى را ابو جهل نام نهاد « 3 » . مؤلف : اين دو روايت به جرى و تطبيق يكى از مصاديق بر عموم آيه ، شبيه تر به نظر مىرسد . و در تفسير قمى در روايت ابى الجارود از امام باقر ( ع ) در ذيل آيه * ( « تَبارَكَ الَّذِي جَعَلَ فِي السَّماءِ بُرُوجاً » ) * آمده كه : بروج عبارت است از ستارگان و از اين ستارگان آن چند برجى كه مربوط به سه ماه بهار است : « حمل » و « ثور » و « جوزاء » است و آنكه مربوط به سه ماهه تابستان است : « سرطان » و « اسد » و « سبله » است و آنكه مربوط به سه ماهه پائيز است : « ميزان » و « عقرب » و « قوس » است ، و آنكه مربوط به سه ماهه زمستان است : « جدى » و « دلو » و « حوت » است كه مجموعا دوازده برج مىشود « 4 » . و در كتاب فقيه از امام صادق ( ع ) روايت كرده كه فرمود : هر چه در شب از تو فوت شد قضايش را در روز به جاى آر هم چنان كه خداى تعالى فرمود : * ( « وَهُوَ الَّذِي جَعَلَ اللَّيْلَ وَالنَّهارَ خِلْفَةً لِمَنْ أَرادَ أَنْ يَذَّكَّرَ أَوْ أَرادَ شُكُوراً » ) * يعنى هر كس كه بخواهد مىتواند آنچه در شب از او فوت شده در روز قضاء كند و آنچه در روز از او فوت شده در شب به جاى آورد « 5 » .

--> ( 1 ) تفسير قمى ، ج 2 ، ص 115 . ( 2 ) مجمع البيان ، ج 7 ، ص 175 . ( 3 ) الدر المنثور ، ج 5 ، ص 74 . ( 4 ) تفسير قمى ، ج 2 ، ص 115 و 116 . ( 5 ) من لا يحضره الفقيه ، ط بيروت ، ج 1 ، ص 315 ، ح 1 .