السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
166
تفسير الميزان ( فارسي )
شكاف برمىدارد اين خود تسبيح ديوار است ، چون نشان مىدهد كه تعمير احتياج دارد « 1 » . مؤلف : اين روايت را از حسين بن سعيد از آن جناب نيز نقل كرده است . و در همان كتاب از نوفلى از سكونى از جعفر بن محمد از پدرش ( ع ) روايت كرده كه فرمود : رسول خدا ( ص ) نهى كردند از اينكه چارپايان را داغ كنند ، و اينكه مردم به صورت آنها بزنند و فرمود : زيرا چارپايان هم خدا را به حمد تسبيح مىگويند « 3 » . مؤلف : اين مطلب يعنى نهى از زدن به صورت حيوانات را كلينى هم در كافى به سند خود از محمد بن مسلم از امام صادق ( ع ) از رسول خدا نقل كرده كه در ضمن حديثى فرمود : حيوانات را از صورت داغ مكن « 4 » . و در همان كتاب از اسحاق بن عمار از امام صادق ( ع ) روايت شده كه فرمود : هيچ مرغى نيست كه در صحرا يا دريا شكار شود مگر به خاطر اين است كه در تسبيح خدا كوتاهى كرده است « 5 » . مؤلف : اين معنا را اهل سنت هم به طرق زيادى از ابن مسعود و ابى الدرداء و ابى هريره و غير ايشان از رسول خدا ( ص ) نقل كردهاند . و در همان كتاب از مسعدة بن صدقه از امام صادق از پدرش ( ع ) روايت كرده كه فرمود : مردى بر پدرم وارد شد و گفت : پدر و مادرم فدايت باد من مىبينم خداى تعالى در كتابش مىفرمايد : * ( « وَإِنْ مِنْ شَيْءٍ إِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِه وَلكِنْ لا تَفْقَهُونَ تَسْبِيحَهُمْ » ) * اين چگونه است ؟ پدرم فرمود : درست است ، پرسيد يعنى مىفرمائيد : درخت خشكيده خداى را تسبيح مىگويد ؟ فرمود آرى ، مگر نشنيدى چوبهايى را كه در خانه ها به كار رفته چگونه به صدا در مىآيد ؟ اين همان تسبيح چوب خشك است كه مىگويد « سبحان اللَّه على كل حال » « 6 » . و در الدر المنثور است كه ابن مردويه از ابى هريره روايت مىكند كه رسول خدا ( ص ) فرمود : مورچه ها تسبيح خدا مىگويند « 7 » .
--> ( 1 ) تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 293 ح 79 . ( 2 ) تفسير عياشى ، ج 4 ، ص 294 ح 80 . ( 3 ) تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 294 ، ح 82 . ( 4 ) فروع كافى ، ج 6 ، ص 538 ، ح 4 . ( 5 و 6 ) تفسير عياشى ، ج 2 ، ص 294 ، ح 83 و 84 . ( 7 ) الدر المنثور ، ج 4 ص 183 .