است ، و منحصر به اين چند روز مختصر دنيا نيست تا با سپرى شدن آن زندگى انسانى هم سپرى شود . و سعادت در آن زندگى جاودانه مانند زندگى دنيا به بهره مندى از لذائذ مادى و چريدن در چراگاه پست ماديت نيست ، بلكه حياتى است واقعى و عيشى است حقيقى كه انسان به آن حيات زنده گشته و در كرامت عبوديت خداى سبحان عيش مىكند ، و به نعمتهاى قرب خدا متنعم مىگردد . صاحب چنين زندگيى در دنيا از آنچه كه از نعمتهاى مادى دنيوى برايش مقدر شده ، چه آن نعمتهايى كه از طريق حظ به او مىرسد و چه آنهايى كه از طريق اكتساب تمتع برده و سپس بسوى جوار خدا منتقل گشته در بهشت رضوان او با بندگان شايسته اش درمىآميزد ، و به حقيقت زندگى نايل مىشود ، هم چنان كه فرموده : « وَمَا الْحَياةُ الدُّنْيا فِي الآخِرَةِ إِلَّا مَتاعٌ » « 1 » و « وَما هذِه الْحَياةُ الدُّنْيا إِلَّا لَهْوٌ وَلَعِبٌ وَإِنَّ الدَّارَ الآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوانُ لَوْ كانُوا يَعْلَمُونَ » « 2 » و « فَأَعْرِضْ عَنْ مَنْ تَوَلَّى عَنْ ذِكْرِنا وَلَمْ يُرِدْ إِلَّا الْحَياةَ الدُّنْيا ذلِكَ مَبْلَغُهُمْ مِنَ الْعِلْمِ إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيلِه وَهُوَ أَعْلَمُ بِمَنِ اهْتَدى » « 3 » . پس بر هر مسلمان لازم است كه به پروردگار خود ايمان آورده و تربيت او را بپذيرد و عزم خود را جزم نموده منحصرا آنچه را كه نزد پروردگارش است هدف همت قرار دهد ، و چنين فكر كند كه او بنده ايست كه تدبير امورش به دست سرپرست اوست و او خود مالك ضرر و نفع ، مرگ و حيات و حشر و نشر خود نيست ، و كسى كه وضعش چنين است نبايد به چيزى غير پروردگارش بپردازد ، زيرا پروردگارش كسى است كه خيرات و شرور ، نفع و ضرر ، غناء و فقر و مرگ و زندگى همه به دست اوست . و نيز بايد در مسير زندگى بر اساس علم نافع و عمل صالح سير كند ، و در اين بين اگر به چيزى از مزاياى زندگى دنيوى دست يافت در حقيقت موهبتى است از ناحيه پروردگارش ، و اگر هم دست نيافت و از لذائذ مادى محروم شد اجر محروميتش را به حساب پروردگارش بگذارد ، زيرا « ما عِنْدَ اللَّه خَيْرٌ وَأَبْقى - آنچه نزد خداست بهتر و باقىتر است » .

--> ( 1 ) و نيست زندگى دنيا در قبال آخرت مگر بهره اى ناچيز . سوره رعد آيه 26 ( 2 ) و نيست اين زندگى دنيا مگر لهو و لعب ، و همانا خانه آخرت ، تنها آن زندگى است اگر مىدانستند . سوره عنكبوت آيه 64 ( 3 ) پس روى برتاب از آنكه روى گردانيد از ياد ما و نخواست مگر زندگى دنيا را ، اين است اندازه رسيدنشان به علم ، همانا پروردگارت داناتر است بدان كس كه از راهش گمراه گردد و او داناتر است به آن كس كه راه يابد . سوره نجم آيه 29 - 30