السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
330
تفسير الميزان ( فارسي )
آنان را پذيرفت و از پروردگار خود خواهش كرد كه آنها را به مائده اى كه خواستهاند اكرام نمايد ، و چون اين معجزه در نوع خود منحصر است به امت عيسى و بر خلاف ساير معجزات كه در حال ضرورت انجام مىشده بدون هيچ ضرورت و تنها به خاطر اقتراح در يك امر غير لازم انجام يافته است ، از همين جهت عيسى ( ع ) به درخواست خود عنوانى داد كه صلاحيت داشته باشد سؤال خود را از ساحت عظمت و كبريايى خداوند به آن عنوان توجيه نمايد ، عرض كرد : « * ( اللَّهُمَّ رَبَّنا أَنْزِلْ عَلَيْنا مائِدَةً مِنَ السَّماءِ تَكُونُ لَنا عِيداً لأَوَّلِنا وَآخِرِنا ) * - بار الها فرو فرست بر ما خوانى از آسمان تا براى همه ما از اولين و آخرين عيدى باشد » چون عيد در نزد هر قوم و ملتى عبارتست از روزى كه در آن روز به افتخار موهبتى اختصاصى نايل آمده باشند ، و روز نزول مائده هم براى مسيحيت همين خاصيت را دارد . بارى عيسى ( ع ) از پروردگار خود خواست آنچه را كه خواست ، و حاشا كه عيسى از خدا خواهشى كند مگر بعد از اينكه بداند و اميدوار باشد كه خداوند دعايش را مستجاب مىكند و او را در نزد امتش خوار و رسوا نمىسازد ، و حاشا كه پروردگار ، پيغمبرش را در خواهشى كه كرده نااميد ساخته و دست رد به سينه اش بزند . آرى پروردگار مسيح دعاى او را مستجاب كرد ، الا اينكه شرط كرد كه هر كس نسبت به اين معجزه كفر بورزد همانطورى كه خود معجزه بى سابقه و مخصوص اين امت است ، عذاب آن كس هم بى سابقه و عذابى خواهد بود كه كسى تا كنون به آن عذاب معذب نشده است و فرمود : * ( « إِنِّي مُنَزِّلُها عَلَيْكُمْ فَمَنْ يَكْفُرْ بَعْدُ مِنْكُمْ فَإِنِّي أُعَذِّبُه عَذاباً لا أُعَذِّبُه أَحَداً مِنَ الْعالَمِينَ » ) * . * ( « إِذْ قالَ الْحَوارِيُّونَ يا عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ هَلْ يَسْتَطِيعُ رَبُّكَ أَنْ يُنَزِّلَ عَلَيْنا مائِدَةً مِنَ السَّماءِ » ) * كلمه « اذ » ظرفى است متعلق به مقدر و تقدير آن چنين است : « اذكر اذ قال - به ياد آر روزى را كه حواريون گفتند » و يا كلمه ديگرى نظير آن . بعضى از مفسرين بر آنند كه كلمه « اذ » متعلق است به * ( « قالُوا آمَنَّا . . . » ) * كه در آيه قبلى است و معناى آن اين است : حواريون گفتند ايمان آورديم به خدا و تو گواه باش كه ما مسلمانيم ، وقتى اين را گفتند و اظهار ايمان كردند كه به عيسى گفتند آيا پروردگار تو مىتواند مائده اى از آسمان به سوى ما نازل كند ؟ و به زعم اين مفسرين مراد از اين آيه اين است كه حواريون نه در دعوى ايمان راستگو بودند و نه در اينكه عيسى ( ع ) را كه بر اسلام و ايمان خود گواهى مىگرفتند جدى بودند ، و اين تفسير صحيح نيست ، و نمىتوان گفت متعلق « اذ » جمله * ( « قالُوا آمَنَّا » ) * در آيه قبلى