السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )

587

تفسير الميزان ( فارسي )

خدا و سر ديگرش به دست شما است ، پس بعد از من به آن تمسك جوييد كه اگر تمسك كنيد نه از بين مىرويد و نه گمراه مىشويد و ثقل كوچكتر عترت من است . و اين دو ثقل هرگز از يكديگر جدا نمىشوند تا در كنار حوض بر من درآيند و من اين معنا را براى آن دو از پروردگارم درخواست كرده‌ام ، پس مبادا از آن دو جلو بيفتيد ، كه اگر چنين كنيد هلاك خواهيد شد و مبادا به آن دو چيزى تعليم بدهيد كه آن دو از شما عالمترند . مؤلف قدس سره : حديث ( شريف ) ثقلين از اخبار متواترى است كه شيعه و سنى در نقل و روايت آن اتفاق دارند ، و ما در اول سوره گفتيم كه بعضى از علماى حديث عدد راويان آن را از ميان صحابه تا سى و پنج راوى - چه از مردان و چه از زنان - رسانده و جمعيت كثيرى از راويان و اهل حديث آن را روايت كرده‌اند . و نيز در الدر المنثور « 1 » است كه ابن ماجه ، و ابن جرير و ابن ابى حاتم ، از انس روايت كرده‌اند كه گفت : رسول خدا ص فرمود : بنى اسرائيل هفتاد و يك گروه شدند و به زودى امت من به هفتاد و دو دسته متفرق خواهند شد كه همه آنان در آتشند به جز يك فرقه اصحاب پرسيدند : آن يك فرقه كدام است ؟ فرمود : جماعت است . آن گاه اين آيه را تلاوت فرمود : * ( « وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّه جَمِيعاً . . . » ) * مؤلف قدس سره : اين روايت هم از احاديث مشهور است ، ولى شيعه آن را طورى ديگر روايت كرده است . هم چنان كه مىبينيم در خصال « 2 » ، و معانى « 3 » ، و احتجاج « 4 » ، و امالى « 5 » و كتاب سليم بن قيس « 6 » و تفسير عياشى « 7 » نقل شده و اينك عبارت آن به نقل خصال از نظر خوانندگان مىگذرد . مرحوم صدوق در خصال به سند خود از سلمان بن مهران ، از جعفر بن محمد ع از پدران بزرگوارش ، از امير المؤمنين ع روايت آورده كه فرمود : من از رسول خدا ص شنيدم كه مىفرمود : امت موسى بعد از آن جناب به هفتاد و يك فرقه متفرق

--> ( 1 ) در المنثور ج 2 ص 60 - 61 . ( 2 ) خصال الصدوق ص 585 ح 11 . ( 3 ) معانى الأخبار ص 323 ح 1 . ( 4 ) احتجاج ، ج 1 ص 391 - 392 . ( 5 ) امالى ( 6 ) كتاب سليم بن قيس ص 214 . ( 7 ) تفسير عياشى ج 1 ص 331 ط تهران .