السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
513
تفسير الميزان ( فارسي )
كره تسليم اويند و همه به سوى او باز مىگردند ؟ ( 83 ) . بگو ما به خدا و آنچه بر ما نازل كرده و آنچه بر ابراهيم و اسماعيل و اسحاق و يعقوب و اسباط نازل كرده و آنچه براى موسى و عيسى و انبياى بعد از وى از ناحيه پروردگارشان آمده ، يك جا ايمان داريم و بين احدى از آنان فرق نمىگذاريم و ما تسليم او هستيم ( 84 ) . و هر كس بخواهد غير از اسلام را به عنوان دين بپذيرد ، از او قبول نمىشود و او در آخرت از زيانكاران است ( 85 ) . بيان آيات اين آيات بىارتباط با آيات قبل نيست ، سياق آن و سياق آيات قبل هم يكى است و سخن با همان وحدتش جريان دارد . و خلاصه اينكه اين آيات دنباله همان آيات است گويى خداى تعالى بعد از آنكه بيان كرد كه اهل كتاب در علمى كه به كتاب داشتند و در دينى كه خدا به ايشان داده بود همواره اخلال و سنگ اندازى مىكردند . و كلمات خدا را جابجا مىنمودند و مىخواستند به اين وسيله حقايق را بر مردم مشتبه سازند و بين پيامبران تفرقه انداخته و بگويند : ما آن پيامبر را قبول داريم ولى اين ( يعنى رسول خدا ص ) را قبول نداريم و نيز بعد از اينكه اين تهمت را نفى كرد ، كه پيغمبرى از پيامبران چون موسى و عيسى ع دستور داده باشد كه خود او و يا غير او را مثلا يكى از پيامبران را و يا ملائكه را ارباب خود بگيرند ، همانطور كه نصارا بصراحت و بىرودربايستى مىگويند ، عيسى خداست و همانطور كه از ظاهر كلام يهود چنين چيزى استفاده مىشود اينك در اين آيات ، تخطئه يهود و نصارا را شدت بخشيده و مىفرمايد : نه تنها آن دو بزرگوار چنين چيزى را نگفته بودند بلكه نمىتوانستند بگويند ، براى اينكه خداى تعالى از تمامى انبيا پيمان گرفته كه به همه پيامبران ايمان آورند - چه پيغمبران قبل از خودشان و چه بعد از ايشان - و او را يارى كنند ، به اين معنا كه هر پيغمبرى ، پيغمبران قبل از خود را تصديق كند ، و مردم را به آمدن پيغمبران بعد از خودش بشارت دهد . همانطور كه عيسى ع ، پيامبر قبل از خود يعنى موسى را تصديق كرد و به آمدن پيامبر بعد از خودش يعنى محمد ص بشارت داد ، و همچنين خداى تعالى از انبياء پيمان گرفت ، كه از مردم و امت خود پيمان بگيرند ، و حد اقل آنان را شاهد بر خودشان قرار دهند . و در دو آيه بعد بيان مىكند كه اين همان اسلام است كه حكمش در همه آسمانها و زمين گسترش مىيابد .