كه تو را به حق مبعوث فرموده : آزادش مىكنم ، و با او ازدواج مىنمايم ، و همين كار را كرد ، مردم كه اين را شنيدند او را ملامت كردند ، ( كه تو با كنيزى ازدواج كردى ) ؟ و اين مردم ازدواج با زنان و مردان مشرك را به خاطر اينكه حسب و نسبى معين دارند دوست مىداشتند ، خداى تعالى اين آيه را فرستاد ، و در آن فرمود : ( كنيز با ايمان بهتر است از زن آزاد مشرك ) « 1 » . و نيز در آن كتاب از مقاتل روايت كرده كه در ذيل جمله : * ( « وَلأَمَةٌ مُؤْمِنَةٌ » ) * گفته است : به ما چنين رسيده كه منظور از امه نامبرده كنيزى از حذيفه بود كه حذيفه او را آزاد كرد و با او ازدواج نمود . « 2 » مؤلف : ميان اين روايات كه در شان نزول آيه وارد شده منافات نيست ، چون ممكن است چند نفر با كنيز خود ازدواج كرده باشند ، و مورد ملامت واقع شده باشند آن گاه اين آيه در پاسخ همه ايراد كنندگان نازل شده باشد . البته در اين ميان روايات متعارضه اى هست كه در خصوص جمله « * ( وَلا تَنْكِحُوا الْمُشْرِكاتِ حَتَّى يُؤْمِنَّ ) * . . . » وارد شده مبنى بر اينكه اين جمله ناسخ آيه : « وَالْمُحْصَناتُ مِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ مِنْ قَبْلِكُمْ » ، و يا منسوخ آن است ، كه ان شاء اللَّه در تفسير سوره مائده از نظر خواننده خواهد گذشت .

--> ( 1 ) الدر المنثور ج 1 ص 256 . ( 2 ) الدر المنثور ج 1 ص 256 .