خونش براى هر كس كه بشنود مباح است . « 1 » مؤلف : اين معنا را صاحب كتاب قصص الانبيا هم از امام صادق ع روايت كرده . و در تفسير قمى در ذيل آيه : « فَاصْبِرْ كَما صَبَرَ أُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ . . . » « 2 » آمده : كه ايشان عبارتند از : نوح ، و ابراهيم ، و موسى ، و عيسى بن مريم ، ع و معناى اولوا العزم اين است كه در اقرار به وحدانيت خدا و به نبوت انبياى قبل و بعد از خود از ديگران پيشى گرفته ، و تصميم گرفتند در برابر تكذيب و آزار قوم خود صبر كنند . « 3 » مؤلف : و از طرق اهل سنت و جماعت از ابن عباس و قتاده روايت شده : كه اولوا العزم انبيا پنج نفر بودند ، نوح ، و ابراهيم ، و موسى ، و عيسى ، و محمد ص همانطور كه از طرق اهل بيت روايت شده ولى در اين ميان اقوال ديگر هم هست كه به بعضى نسبت داده شده ، مثلا بعضى گفته‌اند : اولوا العزم شش تنند ، نوح ، و ابراهيم ، و اسحاق و يعقوب ، و يوسف ، و ايوب ، و بعضى ديگر گفته‌اند اولوا العزم تنها كسانى هستند كه مامور به جهاد و قتال بودند ، و اظهار مكاشفه كرده ، در راه دين جهاد مىكردند ، و بعضى ديگر گفته‌اند : كه ايشان چهارتنند ابراهيم ، و نوح ، و هود ، و چهارمشان محمد ص ، ولى اين چهار قول هيچ دليلى ندارد ، و وجه صحيح همان است كه ما بيان كرديم . و در تفسير عياشى از ثمالى از ابى جعفر ع روايت آورده كه فرمود : ما بين آدم و ما بين نوح انبيايى بودند پنهانى ، كه خود را از مردم پنهان مىداشتند ، و به همين جهت در قرآن هم نامشان برملا نشده ، و مانند ساير انبيا اساميشان ذكر نشده ( تا آخر حديث ) « 4 » . مؤلف : و از اهل بيت ع به طرق بسيارى رواياتى در اين معنا وارد شده . و در تفسير صافى از مجمع البيان از على ع روايت شده كه فرمود : خداى تعالى از ميان سياه پوستان پيغمبرى مبعوث كرد ، ولى داستانش را در قرآن نياورده . « 5 » و در نهج البلاغه در خطبه اى كه پيرامون آدم سخن گفته مىفرمايد : خداى تعالى او را

--> ( 1 ) عيون اخبار الرضا ج 2 ص 80 ( 2 ) سوره احقاف آيه 35 ( 3 ) تفسير قمى ج 2 ص 300 ( 4 ) تفسير عياشى ج 1 ص 285 ( 5 ) تفسير صافى ج 4 ص 349