السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )
112
تفسير الميزان ( فارسي )
نتيجه شريعتى شده كه تا روز قيامت باقى خواهد بود . ابتدا ، اين عمل ، احرام ، و سپس وقوف در عرفات ، و بعد از آن وقوف در مشعر الحرام است . و يكى ديگر از احكام آن قربانى كردن در منا ، و سنگ انداختن به ستونهاى سنگى سه گانه است ، و آن گاه طواف در خانه خدا ، و نماز طواف ، و سعى بين صفا و مروه است البته واجبات ديگرى نيز دارد ، و اين عمل سه قسم است : 1 - حج افراد 2 - حج قران 3 - حج تمتع كه در سال آخر عمر رسول خدا ص تشريع شد . و اما عمل عمره عملى ديگر است ، و آن عبارت است از رفتن به زيارت خانه كعبه ، از مسير يكى از ميقاتها ، و طواف و نماز آن ، و سعى بين صفا و مروه ، و تقصير ، و اين حج و عمره دو عبادتند كه جز با قصد قربت تمام نمىشوند ، به دليل اينكه فرموده : ( * ( وَأَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلَّه ) * ، حج و عمره را براى خدا تمام كنيد . . . ) * ( « فَإِنْ أُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِ ، وَلا تَحْلِقُوا رُؤُسَكُمْ » ) * كلمه ( احصار ) به معناى حبس و ممنوع شدن است ، كه البته منظور ممنوع شدن از اتمام آن به خاطر كسالت و بيمارى يا دشمن است ، و نيز منظور از اين احصار ممنوعيت بعد از شروع و احرام بستن است ، و معناى استيسار در هر عملى آسان كردن آن است . بطورى كه آسانىها را در آن جلب نموده مشكلات را از آن بيرون كند . و كلمه ( هدى ) پيشكش كردن چيزى از نعمتها به كسى و يا به محلى ، به منظور تقرب جستن به آن كس و يا آن محل است و اصل كلمه از هديه گرفته شده ، كه به معناى تحفه است ، و يا از هدى است كه به معناى هدايتى است كه انسان را به سوى مقصود سوق مىدهد ، و كلمه ( هدى و هديه ) همان فرقى را با هم دارند كه كلمه ( تمر و تمره ) با هم دارد ، كه اولى جنس خرما است ، و دومى يك خرما ، و مراد از هدى در مساله حج آن حيوانى است كه انسان با خود به طرف مكه مىبرد تا در حج خود آن را قربانى كند . « * ( فَمَنْ كانَ مِنْكُمْ مَرِيضاً أَوْ بِه أَذىً مِنْ رَأْسِه ) * . . . » حرف « فا » در آغاز جمله براى تفريع است ، يعنى جمله را نتيجه سخنان قبلى مىكند ، و تفريع اين حكم بر سخن قبلى كه از تراشيدن سر نهى مىكرد ، دلالت دارد بر اينكه مراد از مرض خصوص آن مرضى است كه با نتراشيدن سر برايش مضر است ، و اگر سر را بتراشد آن مرض به بهبودى مبدل مىگردد ، و اگر در جمله : ( از شما كسى كه مرضى دارد و يا سرش