نمىگذارد آراء خود را اخذ كنيم ، و در نتيجه نابود شويم . « 1 » و نيز در معانى از على ع روايت آورده ، كه در باره آيه نامبرده فرمود : يعنى خدايا ! توفيق خودت را كه ما تا كنون بوسيله آن تو را اطاعت كرديم ، در باره ما ادامه بده ، تا در روزگار آينده مان نيز هم چنان تو را اطاعت كنيم . « 2 » مؤلف : اين دو روايت دو وجه مختلف در پاسخ از شبهه تحصيل حاصل را بيان مىكند ، شبهه اين بود كه شخص نمازگزار ، راه مستقيم را يافته ، كه نماز مىگزارد ، ديگر معنا ندارد در نماز خود از خدا هدايت بسوى راه مستقيم را درخواست كند . روايت اولى پاسخ ميدهد به اينكه : مراتب هدايت در مصداقهاى آن مختلف است ، و نمازگزار همه روزه از خدا ميخواهد از هر مرتبه اى كه هست بمرتبه بالاتر هدايت شود ، و روايت دومى پاسخ ميدهد : كه هر چند مراتب آن در مصاديق مختلف است ، و لكن از نظر مفهوم يك حقيقت است ، و نمازگزار نظرى باختلاف مراتب آن ندارد ، بلكه تنها نظرش اين است كه اين موهبت را از من سلب مكن ، و هم چنان آن را ادامه بده . و نيز در معانى از على ع روايت آورده كه فرمود : صراط مستقيم در دنيا آن راهى است كه كوتاه تر از غلو ، و بلندتر از تقصير ، و در مثل فارسى نه شور شود ، و نه بى نمك باشد ، بلكه راه ميانه باشد ، و در آخرت عبارتست از طريق مؤمنين بسوى بهشت . « 3 » باز در معانى از على ع روايت آورده ، كه در معناى جمله ( صراط الذين ) الخ ، فرمود : يعنى بگوئيد : خدايا ما را به صراط كسانى هدايت فرما ، كه بر آنان اين انعام فرمودى كه موفق بدينت و اطاعتت نمودى ، نه اين انعام كه مال و سلامتىشان دادى ، چون بسا مىشود كسانى به نعمت مال و سلامتى متنعم هستند ، ولى كافر و يا فاسقند . آن گاه اضافه فرمود : كه ايشان آن كسانيند كه خدا در باره آنها فرموده : ( وَمَنْ يُطِعِ اللَّه وَالرَّسُولَ ، فَأُولئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّه عَلَيْهِمْ ، مِنَ النَّبِيِّينَ ، وَالصِّدِّيقِينَ ، وَالشُّهَداءِ ، وَالصَّالِحِينَ ، وَحَسُنَ أُولئِكَ رَفِيقاً ) « 4 » « 5 » ، و در كتاب عيون از حضرت رضا ع از پدران بزرگوارش از امير المؤمنين ع روايت آورده كه فرمود : از رسول خدا ( ص ) شنيدم مىفرمود : خداى تعالى فرموده : فاتحة الكتاب را بين خودم و بنده‌ام تقسيم كردم ، نصفش از من ، و نصفش از بنده من است ، و بنده‌ام هر چه بخواهد به او مىدهم ، چون او ميگويد : * ( ( بِسْمِ اللَّه الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ) ) * ، خداى عز و جلش ميگويد :

--> 1 - معانى الاخبار ص 33 ذ ح 4 2 - معانى الاخبار ص 33 ذ ح 4 3 - معانى الاخبار ص 33 ذ ح 4 4 - سوره نساء آيه 69 5 - معانى الاخبار ص 36 ذ ح 9