السيد الطباطبائي ( مترجم : همداني )

234

تفسير الميزان ( فارسي )

آراء واهيه و پوچ ، و اقاويل كاذبه و بى اساس ابطال شده ، خداى عز و جل در باره اش فرمود : ( وَالأَمْرُ يَوْمَئِذٍ لِلَّه ، امروز تنها مؤثر خداست ) « 1 » ، و نيز فرموده : ( وَرَأَوُا الْعَذابَ ، وَتَقَطَّعَتْ بِهِمُ الأَسْبابُ ، عذاب را مىبينند و دستشان از همه اسباب بريده مىشود ) « 2 » . و نيز فرموده : ( وَلَقَدْ جِئْتُمُونا فُرادى ، كَما خَلَقْناكُمْ أَوَّلَ مَرَّةٍ ، وَتَرَكْتُمْ ما خَوَّلْناكُمْ وَراءَ ظُهُورِكُمْ ، وَما نَرى مَعَكُمْ شُفَعاءَكُمُ ، الَّذِينَ زَعَمْتُمْ أَنَّهُمْ فِيكُمْ شُرَكاءُ ، لَقَدْ تَقَطَّعَ بَيْنَكُمْ ، وَضَلَّ عَنْكُمْ ما كُنْتُمْ تَزْعُمُونَ ، امروز تك تك و به تنهايى نزد ما آمديد ، همانطور كه روز اولى كه شما را آورديم لخت و تنها آفريديم ، و آنچه بشما داده بوديم با خود نياورديد ، و پشت سر نهاديد ، با شما نمىبينيم آن شفيعانى كه يك عمر شريكان ما در سرنوشت خود مىپنداشتيد ، آرى ارتباطهايى كه بين شما بود ، و بخاطر آن منحرف شديد ، قطع شد ، و آنچه را مىپنداشتيد ( امروز نمىبينيد ) « 3 » و نيز فرموده : ( هُنالِكَ تَبْلُوا كُلُّ نَفْسٍ ما أَسْلَفَتْ ، وَرُدُّوا إِلَى اللَّه مَوْلاهُمُ الْحَقِّ ، وَضَلَّ عَنْهُمْ ما كانُوا يَفْتَرُونَ ، در آن هنگام هر كس بهر چه از پيش كرده مبتلا شود ، و بسوى خداى يكتا مولاى حقيقى خويش بازگشت يابند ، و آن دروغها كه مىساخته‌اند نابود شوند ) « 4 » . و همچنين آياتى ديگر ، كه همه آنها اين حقيقت را بيان مىكند ، كه در موطن قيامت ، اثرى از اسباب دنيوى نيست ، و ارتباطهاى طبيعى كه در اين عالم ميان موجودات هست ، در آنجا به كلى منقطع است ، و اين خود اصلى است كه لوازمى بر آن مترتب مىشود ، و آن لوازم بطور اجمال بطلان همان عقائد موهوم و خرافى است ، آن گاه قرآن كريم هر يك از آن عقائد را بطور تفصيل بيان نموده ، و پنبه اش را زده است ، از آن جمله مسئله شفاعت و پارتى بازى است ، كه در باره آن مىفرمايد : ( * ( وَاتَّقُوا يَوْماً لا تَجْزِي نَفْسٌ عَنْ نَفْسٍ شَيْئاً ، وَلا يُقْبَلُ مِنْها شَفاعَةٌ ، وَلا يُؤْخَذُ مِنْها عَدْلٌ ، وَلا هُمْ يُنْصَرُونَ ) * ، بپرهيزيد از روزى كه احدى بجاى ديگرى جزاء داده نميشود ، و از او شفاعتى پذيرفته نيست ، و از او عوضى گرفته نميشود ، و هيچكس از ناحيه كسى يارى نمىگردند ) « 5 » ، و نيز فرموده : ( يَوْمٌ لا بَيْعٌ فِيه وَلا خُلَّةٌ وَلا شَفاعَةٌ ، روزى كه در آن نه خريد و فروشى است ، و نه رابطه دوستى ) « 6 » و نيز فرموده : ( يَوْمَ لا يُغْنِي مَوْلًى عَنْ مَوْلًى شَيْئاً ، روزى كه هيچ دوستى براى دوستى كارى صورت نمىدهد ) « 7 » ، و نيز فرموده : ( يَوْمَ تُوَلُّونَ مُدْبِرِينَ ، ما لَكُمْ مِنَ اللَّه مِنْ عاصِمٍ روزى كه از عذاب مىگريزيد ولى از خدا پناه گاهى نداريد ) « 8 » و نيز فرموده ما لَكُمْ لا تَناصَرُونَ ؟ بَلْ هُمُ الْيَوْمَ مُسْتَسْلِمُونَ ، چرا به يارى يكديگر برنميخزيد ؟ بلكه آنان امروز تسليمند . « 9 »

--> 1 - سوره انفطار آيه 19 2 - سوره بقره آيه 166 3 - سوره انعام آيه 94 4 - سوره يونس آيه 30 5 - سوره بقره آيه 48 6 - سوره بقره آيه 254 7 - سوره دخان آيه 41 8 - سوره مؤمن آيه 33 9 - سوره صافات آيه 26