إتان گلبرگ
26
كتابخانه ابن طاووس ( فارسي )
باشد . ( 45 ) المستنصر نيزبدون موفقيت كوشيد تا ابن طاووس را وأدار به دادن فتوى كند . ( 46 ) همچنين در اينكه وى را به عنوان سفير خود نزد حاكم مغول بفرستد ناكام ماند . ( 47 ) وى در باره اينكه در چه موقعيتى از أو چنين درخواستى كرده اند ، اشاره نمى كند اما محتمل است كه بعد از شكست نيروهاى مسلمان بدست مغولان در نبرد خانقين در پايان سال 635 بوده است . ( 48 ) در پايان جنگ ، سفير جورماغون ، أمير مغول قفقاز ، به بغداد آمد ( ربيع الثاني 636 ) وخليفه أو را با سفير خود جعفر بن محمد بن أحمد بن عباس البطائحي ، ناظر التركات ، فرستاد ، أو كه در نزديك قزوين با جور ماغون ملاقاة كرد و
--> ( 45 ) . حادثهاى كه اربلى در كشف الغمة 3 / 283 - 286 بيان كرده وخواند مير ( حبيب السير ، تهران 1333 ش ، 2 / 107 - 108 ) آن را بازگو مى كند مربوط به همان سالهاست : يك نفر به نام إسماعيل بن حسن الهرقلى كه از دملى در ران چپ خود رنج مى برد به حله آمد واز ابن طاووس يارى خواست ، ابن طاووس ( كه بايد براي سر زدن به وطن خود رفته باشد ) أو را نزد اطباى محلى فرستاد وآنها گفتند كه تنها راه علاج در آوردن دمل است اما اين عمل مى تواند منتهى به مرگ إسماعيل شود . ابن طاووس وى را به بغداد برد اما اطباى آنجا نيز همين عقيدة را داشتند . إسماعيل به سامرا رفت تا در مشهد أئمة [ ع ] دعا كند . در آنجا به پير مردى برخورد كرد كه وى را معالجه كرد وخود را به عنوان امام دوازدهم معرفى نمود . وقتي اين خبر به بغداد رسيد ، القمي وزير از ابن طاووس خواست تا در اين داستان تحقيق كند . ابن طاووس با گروهى به ديدار إسماعيل رفت ووقتي ديد كه دمل كاملا از بين رفته ( معجزهاى كه تنها امام مى توانست آن را انجام دهد ) بيهوش شد . پس از آن بن طاووس ، إسماعيل را نزد القمي برد وأو نيز وى را نزد المستنصر برد . ( 46 ) . كشف المحجة صص 111 - 112 . ( 47 ) . كشف المحجة صص 113 - 114 . رفتار دوستانه المستنصر نسبت به ابن طاووس ، با توجه به سياست خشن ضد شيعه أو كه گزارش شده ، قابل ملاحظه است ( مق : ابن فضل الله العمرى ، مسالك الابصار في ممالك الأمصار ، تحقيق : فؤاد سزگين از انتشارات مؤسسه تاريخ علوم عربى - اسلامى ، سرى c چاپ عكسي ج 46 كتاب يازده ، فرانكفورت 1988 ص 197 ) . در مقابل ابن طاووس ، أبو حفص عمر السهروردي ( م 632 ) پذيرفت تا مأموريتهاى سياسي را از طرف خليفه عباسي ( الناصر ) انجام دهد . نك : Hartmann ، الناصر ص 245 - 250 ، ( عوارف المعارف ) , Suhrawardt - die Gaben der Erkenntnisse desumar as , Gramlich . R . 13 - 9 . pp , . 1978 , Wiesbeden ( 48 ) . درباره اين جنگ نك : ابن العبري ، مختصر تاريخ الدول ، بيروت ( بي تا ) [ 1978 - 1979 ] ، ص 251 ، الحوادث الجامعة صص 109 - 113 ، مق : ( المقريزي ، كتاب السلوك لمعرفة دول الملوك ج 1 / 2 ، تحقيق : محمد مصطفى زيادة ، قاهره 1936 ص 273 ( در ذيل حوادث سال 636 ) درباره خانقين نك : دائرة المعارف چ 2 مقاله " خانقين " [ از : Schwarz . P ] . جورماغون ( جورمون ) . م