إتان گلبرگ

148

كتابخانه ابن طاووس ( فارسي )

مساوى با " مسوده " كتاب بوده است . * ابن طاووس در مواردى در يك نسخه‌اى كه در دسترس أو بوده مطالبى را ياد داشت مى كرده تا براي نقلهاى بعدى از آن قسمت استفاده كند . 111 ابن طاووس در نقل از منابع وسواس خاص خود در رعايت امانت داشته است . وى قبل از نقل متن دعائي ويژه ء استخاره كه زماني خودش بر روى نسخه‌اى از مصباح شيخ طوسي نوشته بود مى گويد : من اكنون به ياد نمىآورم كه چه كسى آن را براي من روايت كرده ويا از كجا آن را نوشته أم . 112 أو توجه خواننده را به اين حقيقت جلب مى كند كه يك تأليف مى تواند چند تحرير داشته باشد واين مى تواند باعث اختلاف نسخه در آن كتاب باشد . 113 ابن طاووس روشن مى كند كه چه زماني مواد را تأليف كرده ويا چه زماني از يك منبع متقدم نقل مى كند . نمونه ء آن ادعيه زيادى هستند كه در كتابهاى وى پراكنده اند . تنها اندكى از ادعيه از خود وى هستند . وى اين موارد را با عبارتى نظير " دعا ورد / دعوات وردت على خاطري " 114 ، " دعا من خاطري " 115 " ألفاظ من خاطري " 116 " دعا آورده الله عز وجل على خاطرنا " 117 ، " دعا أنشأناه " 118 را روشن مى كند . به جز اين موارد تصريح شده ، ادعيه از منابع ديگر گرفته شده اند هر چند أو در همه جا منبع آنها را

--> اين توضيحات دربارهء روش كار أو در باره ء " مجلدات مهمات " صادق است اما وى آن را براي مهج ( نك‍ : مهج ص 347 ) واحتمالا براي تأليفات ديگرى به كار برده است . * . ابن طاووس در صفحه ء آخر نسخه ء خطى ( سعد ) 4920 مرعشى ( در نسخه چاپى نجف سقط شده ) در اين باره مى گويد : أقول وهذا كتابنا صنفناه كساير كتبنا التي صنفناها على عادتنا من غير مسودات على جارى العادات وهذه مسودته هي مبيضة فان وجد أحد فيه غلطا في معنى أو لفظ فلا عجب من هذه الحال والانسان ضعيف بشهادة القرآن الصادر على أصدق مقال . م 111 . مق‍ - › تأويل ما نزل . 112 . فتح الأبواب ص 265 واز آنجا بحار 91 / 239 . 113 . نك‍ : مث‍ : فتح الأبواب ص 287 ; طرائف صص 12 / 4 ، 14 / 5 . 114 . نك‍ : مهج صص 302 ، 336 ، 337 ; مق‍ : مهج ص 348 . 115 . نك‍ : همان ص 303 . 116 . نك‍ : همان ص 336 . 117 . نك‍ : همان صص 348 - 355 ( آخرين دعا در مهج ) . 118 . نك‍ : اقبال صص 362 / 115 مربوط به دعائي براي وقت افطار در روزهاى ماه رمضان ( دعا در اقبال صص 362 - 363 / 115 آمده است ; 520 / 305 مربوط به دعائي براي آغاز خاص هر ماه ( دعا در اقبال ص 520 / 305 - 306 آمده است ) . گفته مى شود كه در الدروع نيز آمده اما از الدروع * سقط شده است ) .