إتان گلبرگ

144

كتابخانه ابن طاووس ( فارسي )

بزرگتر يا كوچكتر از يك قطع مخصوص توصيف شده اند براي ما روشن مى كند : به اين صورت كه در اندازهء معمول برش نداده‌اند يا بعدا اندازه آنها ( مثلا در صحافي ) كوچك شده است . ( يك نظر ديگر مى تواند اين باشد كه اندازه‌هاى غير دقيق [ معمول ] مربوط به خارج از عراق كه اندازه‌هاى متفاوت داشته اند بوده اند . اما الف وب هيچكدام يك پاسخ قانع كننده‌اى براي مشكل توصيف نسخه ها با عبارات " كوچكتر از يك هشتم " يا " حدود يك ششم " 103 بدست مى دهد . تنها مى توان حدس زد كه اين عبارت اشتباه بوده وعبارت درست اين است : " كوچكتر از يك ششم وحدود يك هشتم " . روشن است كه براي فهميدن درست اين اصطلاحات تحقيق بيشترى لازم است . 104 فصل پنجم : تاريخ گذارى نسخه ها ابن طاووس علاقمند است تا به برخى از نسخه ها با عنوان " عتيق " اشاره كند تا بتواند آن را به عنوان يك نسخه ء ويژه وبا اهميت بشناساند . اما اين كلمه اصطلاح چندان دقيق نيست زيرا گاه دربارهء نسخه‌هايى كه نسبتا جديد است همين اصطلاح را به كار مى برد . مثلا دربارهء نسخه‌اى كه حدود دويست سال وحتى در يك مورد كمتر از يكصد وبيست سال 105 قبل از وى كتابت شده بود همين اصطلاح را به كار مى برد . اما هر بار كه براي وى ممكن باشد تاريخ دقيق آن را ياد مى كند قديمى ترين نسخه‌اى كه در تأليفات أو ياد شده به حدود 400 سال قبل بر مى گردد . يك نسخه ( كه آن را به عنوان " نسخة

--> 103 . مهج الدعوات ص 295 ; همچنين در نسخه‌هاى " مهج " كه من ملاحظه كردم ونيز در بحار 95 / 450 . 104 . من از پرفسور Arie - Malachi Beit وپرفسور Rouse . Richard H براي بحث دربارهء برخى از اين مباحث متشكرم . 105 . در مورد مختصر المعارف ( نك‍ : فهرست ) .