إتان گلبرگ
118
كتابخانه ابن طاووس ( فارسي )
ص 45 ) مستقيما از فتح الأبواب ، الأمان ، الدروع ، غياث ، اقبال ، كشف ، لهوف ( با عنوان ملهوف ) ، محاسبه ، طرف ، زائر وجمال ( اخيرى فقط در فهرستى كه ج 1 / 1 آمده ذكر شده ) نقل مى كند . پنج عدد از اين تأليفات : أمان ، اقبال ، كشف ، لهوف وطرف در فهرست منابعى كه در " اثبات " مستقيما از آنها نقل شده آمده است ; تأليفات إضافي ديگرى كه آنجا ياد شده عبارتند از : مهج ، فرج المهموم ، سعد السعود ، طرائف واليقين ( نك : اثبات 1 / 56 - 59 ) . بيشتر اين تأليفات در اجازه أو به محمد فاضل مشهدي نيز ياد شده ( بحار 110 / 117 ) وبه علاوة از " الاصطفاء " ، " الجواب الباهر في خلق الكافر " " ربيع الألباب " و " زهرة الربيع " نيز ياد شده است ( ونيز كتاب التتمات والمهمات كه نبايد آن را كتاب مستقلى تصور كرد ) . بر روى هم از دوازده تأليف ابن طاووس در آثار حر عاملي ياد شده است . نقلهاى مجلسي در بحار بيش از هر مؤلف ديگرى بجز علامه حلى - از آثار ابن طاووس است . همانطور كه قبلا يادآور شديم محسن فيض كاشاني ، تلخيصي از كشف نوشت كه نشانگر علاقة ء ويژهاى است كه اخبارى ها به برخى از آثار وى داشته اند . مؤلفين كتب ادعيه امامية از كفعمي تا زمان حاضر به ويژه متكى بر ابن طاووس هستند وبطور گسترده از ادعيهاى كه أو در آثار خود حفظ كرد نقل مى كنند . در نهايت بايد يادآور شويم كه عناوين چند كتاب ابن طاووس را حاجى خليفه ياد كرده است . wustenfeld در Der Tod des Husein ben . l . n . l . p , Ali und die Rache ' بر مبناى فهرست فلوگل ( شماره 4574 ) بر اين باور است كه كشف الظنون داراى عناوين چهار اثر از ابن طاووس است . اما اطلاعاتى كه فلوگل در فهرست داده گمراه كننده است . أو يكى از شروح بر " العمدة في فروع الشافية " از أبو بكر محمد بن أحمد بن الشاشي ( م 507 ) را به ابن طاووس نسبت مى دهد ; چنين نسبتي در كتاب حاجى خليفه نيامده است ( مق : فلوگل ج 4 صص 263 - 264 = استانبول ج 2 صص 1169
--> يادآورى اين نكته نيز بي ثمر نيست كه فرزند فيض ، علم الهدى نيز در مجموعهاى كه در سال 1069 به عنوان منتخبات گردآورى كرده قسمت آخر را به منتخبي از " مهج الدعوات " اختصاص داده است . نك : فهرست نسخههاى خطى كتابخانه ء ملى ج 3 صص 369 - 370 . م