« كَلَّا بَلْ رانَ عَلى قُلُوبِهِمْ ) * « 15 » » به مقام رين انجاميده ، حق - سبحانه و تعالى - نظر بسوى ايشان نمىاندازد ، و به كلام [ 326 - ر ] خويش ايشان را مشرف نمىسازد ، لا جرم اشتياق به لقاى ايشان ندارد ، كما قال - صلَّى الله عليه و سلَّم - : « من احبّ لقاء الله احبّ الله لقاؤه ، و من اكره لقاء الله اكره الله لقاؤه » . و قال - عزّ و جلّ - : « من كانَ في هذِه أَعْمى فَهُوَ في الآخِرَةِ أَعْمى وَأَضَلُّ سَبِيلًا » « 16 » . بيت : نظر امروز پيدا كن اگر فردا لقا خواهى كه اينجا هر كه هست اعمى بود در آخرت اعما نخستين ديده روشن كن به نور سينهء صافى كه تا بينى كليم « 17 » آسا سناى قدس در سينا حجاب طلعت جانان تويى تست اى نادان حجاب از پيش برخيزد چو تو از خود شوى يكتا براى وعدهء فردا مباش امروز در زحمت اگر ديدار مىخواهى ز ديد خويشتن فردا فشوق الحق لهؤلاء المقربين مع كونه يراهم فيحبّ أن يروه و يأبى المقام ذلك . فأشبه قوله « حَتَّى نَعْلَمَ » مع كونه عالما . فهو يشتاق لهذه الصفة الخاصة التي لا وجود لها إلا عند الموت . پس شوق حق في نفس الأمر ثابت است مر اين مقرّبين را ، با آن كه حق ايشان به شهود أزلي مىبيند و دوست مىدارد كه اين مقرّبان مشتاق و سوختگان لواعج اشتياق او را در صور تجليّات و مظاهر اسماء و صفات ببينند ، و مقام ، اباء اين مىكند از براى آن كه مقام دنياوى مقام حجاب است . پس هر كه از حجاب بيرون نيايد به موت ارادى يا موت طبيعى ، حجاب از او مرتفع نمىشود و مشاهده ربّ ميسّر نمىگردد . پس حديث اشتياق حق شبيه قول اوست كه مىگويد : « حَتَّى نَعْلَمَ ) * « 18 » » ، از براى آن كه حق - عزّ و جلّ - اعيان اين مقرّبان را در غيب پيش از ظهور ايشان به وجود عينى مىديد ، و اين رؤيت ابدا متغيّر نى ، با وجود آن نفس خود را به شوق وصف مىكند و شوق مقتضى فقدان صورت محبوب است .

--> « 15 » س 83 ى 14 . « 16 » س 17 ى 72 . « 17 » قا : كه بينم كليم . « 18 » س 47 ى 31 .