شتر از آن فقرا بىبهره مىشوند وعلى هذا القياس . 331 : سؤال : هر مدعى فقر را با عدم منازع وقرينه بر خلاف ادعا ، زكات مىتوان داد يا نه ؟ جواب : بلى مىتوان داد ، ولكن أحوط تحصيل ظن به فقر أو است وقراين حال كافى است . 332 - سؤال : نصاب طلا ونقره را در زكات به حساب پول اين زمان بيان فرمايند ؟ جواب : نصاب طلا ، دو نصاب است . نصاب أول ، بيست مثقال شرعي طلاى سكه دار است به سكه معامله كه پانزده مثقال صرافان باشد وزكات آن چهل ، يك است . دوم ، سه مثقال است تا هر چه بالا رود به مثقال صرافان ودر آن نيز چهل ، يك است وما بين دو نصاب ، زكات ندارد ونقره نيز دو نصاب دارد ، نصاب أول صد وپنج مثقال نقره سكه‌دار است به مثقال صرافان وچهل ، يك آن را بايد بدهد وديگر زكات نيست تا به نصاب دوم برسد ونصاب دوم ، بيست ويك مثقال نقره سكه‌دار است به مثقال صرافان تا هر چه بالا رود وباز در آن چهل ، يك است . 333 - سؤال : نصاب زكات گندم را ، به من تبريز بيان فرمائيد . جواب : نصاب غلات ، همه يكى است وبه سنگ تبريزى كه معادل هشت عباسى ( 1 ) پول سياه باشد دويست وهشتاد وهفت من ( 2 ) وسه چهار ( 3 ) يك پنجاه درم ( 4 ) وپانزده مثقال ( 5 ) صرافى است .

--> 1 ، 2 ، 3 ، 4 ، 5 : ابتدأ توجه فرمائيد كه خود ميرزا در ذيل مسئله شماره 404 ومسئله شماره 405 مىفرمايد " هر مد يك چارك تبريز ، است " . بنابر اين عبارت صحيح جمله " سه چارك پنجاه درم " بايد " سه چارك پنجاه درمى " باشد . ونبايد آن را به صورت " سه چارك وپنجاه درم " تصحيح كرد . واينك به موارد زير توجه فرمائيد : يك عباسى معادل 80 مثقال . ويك من تبريز معادل 640 مثقال ويك چارك معادل 160 مثقال ، است هر مثقال شرعي معادل 34 / 3 گرم وهر مثقال صرافى معادل 46 / 4 گرم است . در محاسبه بر أساس رقمى كه ميرزا تعيين مىكند مجموع نصاب به 420 / 821 كيلو گرم مىرسد ( با مثقال صرافى ) . در رساله‌هاى عمليه ( توضيح المسائل‌ها ) مجموع نصاب را 207 / 747 كيلو گرم برآورد كرده‌اند . وآنچه در لسان شرع آمده " 5 وسق " است . يك وسق معادل 60 صاع ويك صاع معادل 9 رطل وهر رطل ( همانطور كه در حديث نيز آمده ) 819 مثقال شرعي است . پس مجموع نصاب به حدود 574 / 738 كيلو گرم مىرسد . توضيح : در زبان شرع تصريح شده كه مراد از رطل ، وسق وصاع در اين محاسبات واحدهاى وزنى عراقي است نه حجازي .