الشيخ الصدوق ( مترجم : شاهرودي )

مقدمه مترجم 16

معاني الأخبار ( فارسي )

بسيار حفظ دارندهء حديث و آگاه و صاحب بينش نسبت به فقه و حديث و رجال ياد مىكند . رجالشناس بزرگ نجاشى از او تحت عنوان ابو جعفر اهل قم ، شيخ و فقيه ما و چهرهء درخشان و آبروى شيعه در خراسان ياد مىكند و مىافزايد : او در سال 355 ه وارد بغداد شد و در حالى كه جوانى كم سنّ و سال بود بزرگان شيعه از او استماع حديث و اخذ معارف كردند . اين سخن نجاشى را نيز نبايد از نظر دور داشت كه در بارهء او مىگويد : « بزرگان شيعه از او اخذ و استماع حديث كردند » . آرى بحقّ او از حيث اهميّت و مورد تجليل و توثيق واقع شدن بدان پايه است كه چنان بزرگداشتى را سراغ نداريم نسبت به هيچ كس ديگر غير از او معمول داشته باشند . خطيب بغدادى در اثر معروف خود « تاريخ بغداد » گويد : او ( شيخ صدوق ) وارد بغداد شد و در آنجا از پدر خود نقل حديث مىكرد ، وى از بزرگان و سرشناسان شيعه بوده و محمّد بن طلحة النّعالى از او براى ما حديث كرده است . ابن ادريس در كتاب « السّرائر » خود از او تمجيد كرده و گفته است كه او راست گفتار و بلند مرتبه و آگاه نسبت به اخبار و ناقد آثار و در شناخت رجال دانشمند بود ، احاديث فراوان از حفظ داشت . او مجيز شيخ ما محمّد بن محمّد بن النعمان معروف به شيخ مفيد بود . ابن شهر آشوب در كتاب « معالم العلماء » او را پيشرو و پيشگام و مقتداى علماى قم وصف كرده و گويد : مصنّفات او به حدود سيصد اثر بالغ مىگردد . سيّد بن طاوس در « اقبال الاعمال » از ايشان بنام شيخ معظَّم ياد كرده و نيز در كتاب « فرج المهموم » او را بعنوان كسى كه دانش و وثاقتش مورد اتّفاق همگان است ، مىستايد . علَّامهء حلَّى در « خلاصة الاقوال » خود ، از وى بنام شيخ و فقيه ما و آبرو و چهرهء درخشان و راستين شيعه ياد مىكند ، و مىافزايد در سال 355 هجرى وارد بغداد شد