كرده باشند . شهر بن حوشب روايت كرد از عبادهء صامت كه : روز قيامت كه اعمال خلايق عرض كنند ، خداى تعالى گويد ( 1 ) : آنچه مراست ، و براى من كرده‌اند جدا كنى ، جدا كنند . آنگه بفرمايد تا آنچه بماند در دوزخ افگنند . ابن كيسان گفت : الَّا ملكه . سعيد جبير گفت : روزى مردى از امير المؤمنين ( 2 ) سؤال كرد و چيزى خواست و گفت : أسألك بوجه اللَّه ، اين از تو به روى خداى مىخواهم . گفت : دروغ گفتى ، انّما سألتني بوجه الخلق ، اين از من به روى خلقان خواستى ، كه وجه خداى را معنى حق است ، الا ترى الى قوله : * ( كُلُّ شَيْءٍ هالِكٌ إِلَّا وَجْهَه ) * ، يعنى همه چيزى هلاك شود الَّا حقّ . ابو العاليه گفت : مراد عمل به اخلاص است ، بيانه قول الشّاعر ( 3 ) : أستغفر اللَّه ذنبا لست محصيه ( 4 ) ربّ العباد اليه الوجه و العمل * ( لَه الْحُكْمُ ) * ، حكم او راست ، هيچ كس را حكم نرسد اگر عقلى اگر شرعى . عقليّات به تقرير او در عقول و شرعيّات به انزال او بر رسول ، فمن اين القياس للنّاس . * ( وَإِلَيْه تُرْجَعُونَ ) * ، و خلقان را مرجع و مآب با او باشد ، يعنى با جايى كه در آن جاى كس را حكم نباشد جز او را ، و همه املاك و احكام از مالكان و حاكمان زايل باشد ، و اگر چه امروز متصرّفاند در آن .

--> ( 1 ) . مش كه . ( 2 ) . آب على كرّمه اللَّه تعالى وجهه ، كا : على عليه السّلام . ( 3 ) . آب ، آز شعر . ( 4 ) . آط ، كا : محيصه ، به قياس با نسخهء آب و ديگر نسخه بدلها و ضبط بيت در لسان و مجمع البيان تصحيح شد .